Një aerodrom ushtarak në Krimenë e pushtuar nga Rusia duket se është kthyer në një nyje të rëndësishme për lëshimin e dronëve sulmues. Pikërisht kjo ka hapur pyetjen pse Kievi, megjithë goditjet e përsëritura në gadishull, ende nuk ka arritur ta çaktivizojë realisht këtë objekt.
Nga bazë ajrore sovjetike në qendër dronësh
Aerodromi Hvardiyske, i njohur në rusisht si Gvardeiskoye, ndodhet në qendër të Krimesë së pushtuar nga Rusia. Sipas ushtrisë së Ukrainës, ai u identifikua fillimisht në mars 2025 si vend lëshimi për dronë sulmues dhe tani përdoret pothuajse çdo ditë për sulme.
Një imazh satelitor i 11 tetorit nuk tregon avionë ushtarakë në pistë, por nxjerr në pah infrastrukturë të re dhe më të gjerë. Vëzhguesit e lidhin këtë zgjerim me përdorimin e bazës si qendër operative për dronët.
Pse goditjet nuk kanë dhënë efekt vendimtar
Pyetja kryesore është pse kjo bazë nuk është nxjerrë ende jashtë funksionit, megjithëse Ukraina ka goditur shpesh depot dhe pikat ruse të lëshimit të dronëve në Krime. Objektet në Kepin Çauda dhe pranë Balaklavës janë përmendur mes objektivave të mëparshëm, ndërsa për Hvardiyske raportohen vetëm dëme minimale.
Një ish-oficer i ushtrisë ukrainase, i cituar nga Shërbimi i REL-it për Krimenë dhe që foli në kushte anonimiteti, vlerëson se arsyeja kryesore lidhet me mënyrën si janë shpërndarë funksionet brenda bazës. Sipas tij, pika e lëshimit, zona e mirëmbajtjes dhe depot nuk ndodhen në të njëjtin vend, çka e bën më të vështirë paralizimin e të gjithë mekanizmit me një goditje të vetme.
Infrastrukturë e thjeshtë, e shpërndarë dhe e rikthyeshme
Sipas të njëjtit burim, një pjesë e infrastrukturës është relativisht e thjeshtë dhe mund të vihet sërish shpejt në punë edhe pas goditjeve. Ai thekson gjithashtu se një pjesë e kapaciteteve ndodhet në zona të hapura, jo domosdoshmërisht në objekte të përqendruara që do të kishin efekt më të madh nëse shkatërroheshin.
Në imazhin satelitor të 11 tetorit shihen dhjetëra objekte të paidentifikuara, të vendosura disa metra larg njëra-tjetrës në një hapësirë të hapur me bar, në cepin jugperëndimor të bazës. Kjo shpërndarje, në leximin e ekspertëve të cituar, e ul efektin e një goditjeje të vetme dhe e ndërlikon vlerësimin e dëmit real.
Depo të fortifikuara dhe mbrojtje e dendur ajrore
Ish-oficeri i tha REL-it se rreth 15 kilometra nga baza ndodhet një objekt nëntokësor magazinimi, i ndërtuar që në kohën sovjetike për municionet e aviacionit. Sipas vlerësimit të tij, aty mund të ruhen në numër të madh dronët sulmues që më pas lëshohen nga Hvardiyske.
Ai spekulon se dronët Shahed mund të jenë fshehur në këtë hapësirë të fortifikuar dhe se depërtimi në një strukturë të tillë mund të jetë jashtëzakonisht i vështirë edhe për raketat ukrainase. Kjo mbetet një vlerësim i burimit të cituar, jo një fakt i konfirmuar në mënyrë të pavarur.
Një tjetër pengesë është vetë pozicioni i bazës. Ndryshe nga pikat bregdetare të lëshimit, ku afrimi mund të bëhet nga deti, Hvardiyske ndodhet në qendër të gadishullit. Sipas këtij versioni, dronët ukrainas duhet të përshkojnë rreth 100 kilometra mbi tokë, në një hapësirë të mbushur me sisteme ruse të mbrojtjes ajrore, duke rritur ndjeshëm gjasat për t’u rrëzuar.
Një objekt me rol të ndryshuar pas aneksimit
Baza ajrore Hvardiyske ka shërbyer më herët si bazë e aviacionit detar sovjetik dhe më pas e aviacionit ukrainas. Pas aneksimit të Krimesë nga Rusia, objekti kaloi nën kontrollin e forcave ajrore dhe hapësinore ruse.
Në këtë bazë janë vendosur më parë bombardues Su-24M dhe avionë sulmues Su-25SM, përpara se roli i saj të zhvendosej drejt operacioneve me dronë. Ky transformim tregon edhe mënyrën si Moska po përshtat infrastrukturën e vjetër ushtarake për nevojat e luftës aktuale.
Pamja që del nga të dhënat e publikuara është e një objektivi të vështirë jo vetëm për shkak të mbrojtjes ajrore, por edhe për shkak të organizimit të shpërndarë dhe kapaciteteve rezervë. Kjo shpjegon pse goditjet e deritanishme nuk kanë prodhuar, të paktën publikisht, një efekt vendimtar mbi këtë qendër dronësh në Krime.