
Izraeli ka shprehur hapur kundërshtimin ndaj përzgjedhjes së liderëve botërorë që Shtëpia e Bardhë ka ftuar të bëhen pjesë e të ashtuquajturit “Bord i Paqes” për Gazën, një strukturë që synon të marrë përkohësisht administrimin dhe rindërtimin e territorit pas luftës. Sipas autoriteteve izraelite, disa prej emërimeve janë bërë pa koordinim me Tel Avivin dhe bien ndesh me politikën zyrtare të Izraelit.
Gjatë dy ditëve të fundit, administrata amerikane ka njoftuar një sërë emërimesh dhe ftesash për këtë bord, mes tyre presidentin e Turqisë, Recep Tayyip Erdoğan, presidentin e Egjiptit, Abdel Fatah al-Sisi, ish-kryeministrin britanik Tony Blair dhe presidentin e Argjentinës, Javier Milei. Por reagimi izraelit ka qenë i ftohtë dhe kritik. Kryeministri Benjamin Netanyahu ka bërë të ditur se disa prej këtyre zgjedhjeve “nuk janë koordinuar me Izraelin” dhe ka udhëzuar ministrin e Jashtëm të kontaktojë sekretarin amerikan të Shtetit, Marco Rubio.
Bordi i Paqes është pjesë e planit me 20 pika të Donald Trump për t’i dhënë fund luftës në Gaza. Vetë Trump e ka cilësuar këtë strukturë si “bordin më të madh dhe më prestigjioz të paqes të mbledhur ndonjëherë”, duke deklaruar se qëllimi i tij është të zëvendësojë përkohësisht Hamasin në administrimin e Gazës. Megjithatë, pavarësisht armëpushimit të shpallur në tetor, dhuna nuk ka pushuar. Që nga hyrja në fuqi e armëpushimit, qindra palestinezë kanë humbur jetën, ndërsa situata humanitare mbetet dramatike.
Izraeli vazhdon të kufizojë hyrjen e ndihmave ushqimore dhe humanitare në Gaza. Mungesa e ushqimit, strehimit dhe kushteve minimale të jetesës ka përkeqësuar ndjeshëm situatën për popullsinë civile. Shumica e banorëve jetojnë në tenda të brishta, të pambrojtura nga i ftohti ekstrem i dimrit. Raportimet flasin për viktima nga hipotermia, përfshirë foshnja, gjatë valëve të acarit të javëve të fundit.
Struktura e Bordit të Paqes ende nuk është plotësisht e qartë. Sipas njoftimeve, janë parashikuar dy nivele drejtimi: një “bord ekzekutiv themelues”, i fokusuar në investime dhe marrëdhënie ndërkombëtare, dhe një “bord ekzekutiv i Gazës”, që do të mbikëqyrë Komitetin Kombëtar për Administrimin e Gazës (NCAG), i cili do të merret me qeverisjen e përditshme të territorit.
Në bordin ekzekutiv themelues bëjnë pjesë Marco Rubio, i dërguari special amerikan Steve Witkoff, Jared Kushner dhe Tony Blair, me Trump në rolin e kryetarit. Blair e ka përshëndetur këtë nismë, duke e cilësuar NCAG-në si një “hap të madh përpara” dhe një mundësi për të ofruar shpresë si për palestinezët ashtu edhe për Izraelin. Megjithatë, mbetet e paqartë nëse të gjithë liderët e ftuar e kanë pranuar pjesëmarrjen, pasi as Sisi dhe as Erdoğan nuk e kanë konfirmuar publikisht angazhimin e tyre.
Ndërkohë, faza e dytë e planit amerikan për Gazën ka hyrë në zbatim, duke përfshirë çështje të ndërlikuara si çarmatimi i Hamasit, rindërtimi i territorit dhe vendosja e një force ndërkombëtare sigurie. Hamas ende nuk ka dhënë asnjë angazhim për çarmatim, ndërsa përbërja dhe roli i një force të tillë mbeten të paqarta. Izraeli ka kundërshtuar më herët çdo rol të Turqisë në sigurinë e Gazës, çka e bën edhe më të brishtë këtë projekt.
Me mbi dy vite luftë, shkatërrime masive dhe dhjetëra mijëra viktima, Gaza përballet me një të ardhme të pasigurt. Ndërsa administrata amerikane përpiqet të imponojë një arkitekturë të re politike dhe administrative për territorin, kundërshtitë e forta të Izraelit dhe realiteti në terren po e vënë seriozisht në dyshim funksionimin dhe suksesin e “Bordit të Paqes”.
