Protesta e studentëve shqiptarë në Shkup për të drejtën që provimi shtetëror i jurisprudencës të jepet në gjuhën shqipe po merr jehonë edhe jashtë Maqedonisë së Veriut. Këtë herë, kritika nuk vjen nga ndonjë aktor lokal, por nga media bullgare BGNES, e cila në një shkrim me tone të forta akuzon autoritetet në Shkup për përzierje të albanofobisë me lojë politike dhe reflekse të vjetra gjeopolitike.
Protesta kalon kufijtë dhe hyn në debatin rajonal
Sipas materialit burimor, protestës në Shkup iu bashkuan jo vetëm studentë nga Maqedonia e Veriut, por edhe nga Kosova dhe Shqipëria. Kjo e ka kthyer çështjen e gjuhës shqipe në një debat që nuk po lexohet më vetëm si një problem i brendshëm universitar.
BGNES e hapi artikullin e saj me një titull të ashpër ndaj Shkupit dhe e paraqiti situatën si pjesë të një krize më të gjerë politike, etnike dhe diplomatike. Sipas këtij portali, kërkesa e studentëve shqiptarë është shndërruar në katalizator të tensioneve që tregojnë çarje të thella në shoqërinë maqedonase.
Akuza për presion institucional dhe klimë armiqësore
Media bullgare pretendon se reagimi i aparatit shtetëror në Shkup ka qenë shqetësues, duke përmendur ndalime pranë kufirit serb dhe një demarsh diplomatik ndaj misionit shqiptar. Sipas versionit të raportuar nga BGNES, këto lëvizje nuk po lexohen si menaxhim i zakonshëm institucional, por si shenja të një klime në rritje kundër shqiptarëve.
Në të njëjtin shkrim përmendet edhe ambasadori shqiptar në Maqedoninë e Veriut, Denion Meidani. Sipas BGNES, ai është vënë nën presion institucional dhe është sulmuar online pas deklaratave në mbështetje të protestës së studentëve.
Shkupi flet për ndërhyrje, BGNES sheh standard të dyfishtë
Sipas materialit burimor, Ministria e Punëve të Jashtme në Shkup e ka cilësuar çështjen si “ndërhyrje të mundshme në punët e brendshme”, duke thirrur misionin diplomatik shqiptar për një demarsh verbal. Në rrjetet sociale, sipas raportimit të medias bullgare, pas kësaj pasuan edhe reagime nacionaliste dhe fyese ndaj ambasadorit shqiptar.
BGNES shkon më tej dhe akuzon qeverinë e Hristijan Mickoskit për standard të dyfishtë. Sipas këtij portali, kërkesat e studentëve shqiptarë dhe mbështetja diplomatike për ta etiketohen si rrezik, ndërsa ndaj ndikimeve të tjera gjeopolitike në vend, qeveria në Shkup mban një qëndrim më të butë.
Edhe deklarata e Kim Mehmetit hyn në qendër të polemikës
Portali bullgar është ndalur edhe te deklarata e shkrimtarit dhe publicistit Kim Mehmeti, të cilën e ka cilësuar si skandaloze. Në deklaratën e cituar në materialin burimor, Mehmeti flet për një qasje reciproke ndaj përdorimit të gjuhëve dhe akuzon qarqe antishqiptare në Maqedoninë e Veriut për përbuzje ndaj shqiptarëve.
Kjo pjesë e debatit tregon se çështja nuk po mbetet vetëm në nivel institucional. Ajo po radikalizohet edhe në diskursin publik, ku gjuha, përfaqësimi dhe raporti mes komuniteteve po kthehen në pikë përplasjeje gjithnjë e më të fortë.
Akuza politike ndaj Mickoskit
Në përmbyllje të analizës së saj, BGNES pretendon se ngjarjet e fundit krijojnë një precedent të rrezikshëm dhe se përpjekjet për të frenuar të drejtat gjuhësore të shqiptarëve nuk çojnë drejt integrimit. Sipas këtij leximi, përzierja e arbitraritetit policor, tensionit diplomatik dhe gjuhës së radikalizuar publike mund të thellojë ndarjet etnike.
Po sipas medias bullgare, kryeministri Hristijan Mickoski ka zgjedhur rrugën e intrigave politike, duke shmangur një përgjigje të qartë dhe duke e përdorur çështjen edhe për sulm ndaj opozitës shqiptare. Kjo mbetet një akuzë e artikuluar nga BGNES, jo një fakt i verifikuar në mënyrë të pavarur nga materiali burimor.
Për momentin, ajo që duket qartë është se protesta e studentëve shqiptarë për gjuhën shqipe nuk po trajtohet më si një kërkesë teknike apo akademike. Ajo është kthyer në një test politik për institucionet e Shkupit dhe për mënyrën se si Maqedonia e Veriut i menaxhon të drejtat e shqiptarëve.
Ndërsa pala zyrtare flet për ndërhyrje dhe procedura, raportimet nga jashtë po e paraqesin situatën si simptomë të një problemi më të thellë. Dhe pikërisht aty nis pyetja që institucionet deri tani duket se po shmangin: a kemi të bëjmë me administrim të krizës, apo me përshkallëzim të saj?