Kolumbia pritet të shkojë në një balotazh të fortë presidencial më 21 qershor, pasi asnjë kandidat nuk arriti shumicën absolute në raundin e parë. Por përtej shifrave, procesi ka hyrë menjëherë në zonë të debatueshme, me dyshime të ngritura ndaj numërimit dhe me palët që nuk po nxitojnë t’i quajnë rezultatet të mbyllura.
Rezultatet paraprake nxjerrin përballë De la Espriella dhe Cepeda
Sipas rezultateve zyrtare, me 99.9% të votave të numëruara, kandidati i ekstremit të djathtë Abelardo de la Espriella kryeson me 43.73% të votave, ndërsa senatori i majtë Ivan Cepeda renditet i dyti me 40.91%.
Këto shifra i çojnë të dy kandidatët në raundin e dytë të zgjedhjeve presidenciale, i caktuar për më 21 qershor. Diferenca mes tyre mbetet e ngushtë për një garë që po lexohet si përplasje e drejtpërdrejtë mes dy projekteve krejt të kundërta politike.
Gara nuk u mbyll vetëm me dy emra
Në vendin e tretë u rendit Paloma Valencia me 6.92%, e ndjekur nga Sergio Fajardo me 4.25%. Më pas vijnë Claudia López me 0.95% dhe Raul Santiago Botero Jaramillo me 0.87%.
Pesha e votave të kandidatëve të mbetur mund të bëhet përcaktuese në balotazh, sidomos në një garë ku diferenca e raundit të parë nuk ka prodhuar një epërsi komode për asnjërën palë.
Akuza për parregullsi dhe rezervë ndaj numërimit
Procesi zgjedhor nuk ka kaluar pa kontestim. Presidenti në largim Gustavo Petro ka vënë në dyshim rezultatet paraprake, duke deklaruar se do të presë verifikimin nga autoritetet gjyqësore.
Sipas versionit të bërë publik prej tij, janë numëruar “qindra mijëra fletëvotime” të votuesve të paregjistruar. Deri në këtë fazë, materiali burimor nuk sjell një verifikim të pavarur për këtë pretendim.
Edhe Ivan Cepeda shmangu njohjen e menjëhershme të rezultatit, duke thënë para mbështetësve në Bogotá se kishte raportime për parregullsi në disa qendra votimi. Sipas tij, një qëndrim përfundimtar do të vijë vetëm pasi komisionet e numërimit të sqarojnë plotësisht çështjet e ngritura.
Dy platforma të kundërta për të ardhmen e vendit
Abelardo de la Espriella, 47 vjeç, avokat dhe biznesmen, nuk ka mbajtur më parë poste të zgjedhura politike. Ai është bërë i njohur për qëndrime të ashpra ndaj krimit dhe sigurisë, ndërsa politikat e tij janë krahasuar shpesh me qasjen e presidentit të El Salvadorit, Nayib Bukele.
Sipas programit të paraqitur në fushatë, de la Espriella ka premtuar ndërtimin e 10 burgjeve të mëdha, goditje të fortë ndaj rebelëve dhe bandave kriminale, si edhe masa sociale në arsim, shëndetësi dhe strehim për shtresat më të varfra.
Në anën tjetër, Ivan Cepeda, 63 vjeç, ka premtuar një strategji paqeje përmes negociatave me grupet rebele. Programi i tij përfshin reforma për uljen e pabarazive sociale, rritje taksash për shtresat me të ardhura të larta, shpërndarje toke për viktimat e konfliktit të brendshëm dhe zgjerim të mbulimit shëndetësor.
Balotazhi i 21 qershorit pritet të kthehet në një provë të madhe politike për Kolumbinë, jo vetëm për shkak të diferencave të forta ideologjike mes kandidatëve, por edhe për shkak të hijes së dyshimeve që po shoqëron raundin e parë.
Nëse akuzat për parregullsi do të mbeten vetëm retorikë elektorale apo do të prodhojnë pasoja konkrete institucionale, kjo mbetet për t’u parë në ditët në vijim.