Kryeministri Edi Rama ka njoftuar se, sipas planit të qeverisë, siguria e hapësirës ajrore gjatë Samitit të NATO-s në Tiranë do të mbështetet te dronë inteligjentë të prodhuar në Shqipëri. Në të njëjtën dalje publike, ai foli edhe për një porosi të re për mbrojtje kundërajrore, pa dhënë detaje për koston, afatet apo kapacitetet konkrete të sistemit.
Deklarata u bë në një ceremoni për mjete taktike
Njoftimi erdhi gjatë ceremonisë së dorëzimit të 40 mjeteve taktike të prodhuara nga kompania shqiptare Timak në bashkëpunim me kompaninë shtetërore KAYO.
Në këtë aktivitet, Rama e paraqiti projektin si pjesë të përgatitjeve të Shqipërisë për Samitin e NATO-s që pritet të zhvillohet në Tiranë.
Versioni i qeverisë për ruajtjen e qiellit
Sipas deklaratës së kryeministrit, mbrojtja e hapësirës ajrore në samit do të bëhet me dronë “superinteligjentë” të prodhuar në vend.
Rama e lidhi këtë edhe me praninë e presidentit të Shteteve të Bashkuara në samit, duke e përdorur këtë si argument për nivelin e lartë të sigurisë që, sipas tij, po përgatitet.
Edhe një sistem i ri kundërajror, por pa të dhëna publike
Në të njëjtën deklaratë, kreu i qeverisë tha se është bërë edhe porosia për një sistem të sofistikuar të mbrojtjes kundërajrore.
Deri tani nuk janë bërë publike të dhëna të verifikueshme për llojin e sistemit, vlerën e kontratës, procedurën e ndjekur apo kohën e saktë kur ai do të vihet në dispozicion të Shqipërisë.
Pyetjet që mbeten pas njoftimit
Përtej tonit triumfal të deklaratës, mungojnë ende elementët bazë për transparencë publike: kush e furnizon sistemin, me çfarë standardesh do të operojë dhe si do të certifikohet përdorimi i dronëve në një event të sigurisë së lartë.
Në mungesë të këtyre sqarimeve, pretendimet e qeverisë mbeten në nivel deklarativ, ndërsa interesi publik lidhet drejtpërdrejt me sigurinë, prokurimet dhe përdorimin e teknologjisë në një ngjarje ndërkombëtare me ndjeshmëri të lartë.
Rama deklaroi se Shqipëria do ta ketë “shumë shpejt” edhe mbrojtjen e re kundërajrore, por deri më tani publiku ka vetëm njoftimin politik dhe jo një panoramë të plotë të projektit.
Pikërisht këtu nis testi i vërtetë: jo te slogani “made in Albania”, por te transparenca, standardet dhe llogaridhënia për një çështje që prek sigurinë kombëtare dhe paranë publike.