Kina po teston edhe në nivel idesh një skenar ekstrem për mbrojtjen e Tokës nga asteroidët: jo thjesht devijim të trajektores, por shpërthim të kontrolluar nga brenda me fuqi të krahasuar me rreth 200 bomba të Hiroshimës. Plani, i raportuar nga mediat kineze, paraqitet si pjesë e zgjerimit të kapaciteteve të Pekinit në mbrojtjen planetare.
Një skemë me dy sonda dhe ngarkesë bërthamore
Sipas South China Morning Post, propozimi është hartuar nga studiues të China Rocket Research Institute në Pekin. Skema parashikon që një sondë e parë të godasë asteroidin për të krijuar një krater të madh në sipërfaqe.
Më pas, një sondë e dytë do të vendoste në atë hapësirë një bombë bërthamore, e cila do të shpërthente asteroidin nga brenda. Sipas këtij versioni, bëhet fjalë për një shpërthim të kontrolluar dhe të orientuar drejt shkatërrimit të objektit përpara se ai të afrohet me Tokën.
Sa i fuqishëm do të ishte shpërthimi
Studiuesit vlerësojnë se shpërthimi do të kishte fuqi rreth tre megatonëshe. Kjo përkthehet afërsisht në afro 200 bomba atomike të Hiroshimës, një krahasim që tregon qartë shkallën e skenarit të propozuar.
Sipas tyre, kjo qasje mund të përdorej sidomos për asteroidë me përmasa të mëdha ose në rastet kur një objekt i tillë zbulohet shumë vonë, duke lënë pak kohë për ndërhyrje të tjera më pak agresive.
Pse Pekini po e shtyn këtë ide
Argumenti i studiuesve kinezë është se devijimi i trajektores nuk do të mjaftonte në çdo rast. Ata mbështeten edhe te kufijtë praktikë të metodave aktuale, sidomos kur bëhet fjalë për objekte shumë më të mëdha ose për kërcënime të identifikuara në momentet e fundit.
Kjo tregon se Pekini nuk po mendon vetëm për misione demonstrative, por edhe për skenarë të rëndë me përdorim force bërthamore në hapësirë, një fushë që ngre natyrshëm pyetje për rrezikun, kontrollin dhe pasojat teknike të një operacioni të tillë.
Nga DART i NASA-s te rrjeti kinez i alarmit
Plani vjen pas misionit DART të NASA-s në vitin 2022, kur një sondë u përplas qëllimisht me asteroidin Dimorphos për t’i ndryshuar trajektoren. Ai mision arriti të ndryshojë shpejtësinë e asteroidit me rreth 2.7 milimetra në sekondë, duke provuar se devijimi i një objekti hapësinor është teknikisht i mundur.
Megjithatë, sipas studiuesve kinezë, kjo metodë nuk do të ishte e mjaftueshme në çdo skenar. Paralelisht, Kina ka shtuar investimet në mbrojtjen nga asteroidët: në fund të qershorit autoritetet prezantuan plane për një rrjet kombëtar të paralajmërimit të hershëm, ndërsa vendi është pjesë që nga viti 2018 e IAWN dhe SMPAG. Në vitin 2022 u krijua edhe Laboratori për Eksplorimin e Hapësirës së Thellë, i drejtuar nga Wu Weiren, një nga figurat kryesore të programit hënor kinez.
Për momentin bëhet fjalë për një propozim shkencor të raportuar nga media dhe jo për një mision të miratuar publikisht. Por vetë fakti që një fuqi si Kina po artikulon hapur opsionin bërthamor në mbrojtjen planetare tregon se gara hapësinore po zgjerohet përtej eksplorimit, drejt skenarëve të sigurisë globale.