Presidenti i Ukrainës, Volodymyr Zelensky, ka ngritur alarmin se përqendrimi i vëmendjes ndërkombëtare te konflikti me Iranin rrezikon të shtyjë përpjekjet diplomatike dhe ushtarake për Ukrainën. Sipas tij, një qasje e tillë do të ishte e rrezikshme për një vend që ndodhet prej kohësh në krizë të thellë dhe kërkon mbështetje të menjëhershme.
Mesazh i drejtpërdrejtë për aleatët
Në një intervistë për CNN, Zelensky deklaroi se bisedimet për përfundimin e luftës në Ukrainë nuk mund të presin derisa të mbyllet konflikti në Iran.
Ai tha se kontaktet teknike me Shtetet e Bashkuara vazhdojnë, por nuk sheh hapësirë për takime të nivelit të lartë për sa kohë vëmendja politike mbetet e përqendruar te zhvillimet në Lindjen e Mesme.
Sipas tij, lënia e Ukrainës “për më vonë” përbën një rrezik serioz, pasi situata në terren kërkon reagim të menjëhershëm dhe jo shtyrje të prioriteteve ndërkombëtare.
Presioni mbi ndihmën ushtarake
Zelensky theksoi se lufta në Iran ka pasur ndikim edhe te furnizimet ushtarake për Ukrainën, veçanërisht sa i përket raketave antibalistike.
Ai argumentoi se kapacitetet e kufizuara të prodhimit në SHBA po ndikojnë drejtpërdrejt në disponueshmërinë e këtyre sistemeve, në një kohë kur Ukraina mbetet e varur nga mbështetja e aleatëve për mbrojtjen ajrore.
Presidenti ukrainas vuri në dukje edhe vështirësinë që krijohet kur i njëjti ekip amerikan merret paralelisht me të dyja dosjet, atë të Ukrainës dhe atë të Iranit.
Financimi si çështje mbijetese
Vetëm pak orë pas miratimit paraprak nga Bashkimi Evropian të një kredie prej 90 miliardë eurosh për Kievin, Zelensky e cilësoi këtë mbështetje financiare si vendimtare për jetën dhe mbijetesën e vendit të tij.
Ai tha se mungesa e fondeve po kufizon prodhimin e armëve, edhe aty ku kapacitetet ekzistojnë dhe mund të shfrytëzohen më tej.
Si shembull, përmendi prodhimin e interceptorëve të dronëve: aktualisht, sipas tij, Ukraina prodhon rreth 1 mijë njësi në ditë, ndërsa kapaciteti është rreth dy herë më i lartë, por nuk përdoret plotësisht për shkak të mungesës së financimit.
Rruga e hapur për kredinë e BE-së
Kredia e Bashkimit Evropian u zhbllokua pas rifillimit të rrjedhës së naftës nëpërmjet tubacionit Druzhba dhe pas zhvillimeve politike në Hungari.
Sipas informacionit të bërë publik, ish-kryeministri Viktor Orbán kishte bllokuar më herët marrëveshjen, ndërsa ndryshimet politike në Budapest krijuan mundësi për avancimin e paketës financiare për Ukrainën.
Zhvillimi shihet si një lehtësim për Kievin, por deklaratat e Zelenskyt tregojnë se shqetësimi kryesor mbetet ritmi i mbështetjes dhe rreziku që Ukraina të humbasë prioritet në axhendën ndërkombëtare.
Deklaratat e presidentit ukrainas vijnë në një moment kur vëmendja globale po shpërndahet mes disa krizave të mëdha, duke shtuar frikën se Ukraina mund të paguajë koston e kësaj shpërqendrimi.
Mesazhi i Kievit është i qartë: lufta nuk është pezulluar dhe as nevoja për ndihmë nuk mund të trajtohet si çështje dytësore.