Guvernatori i Bankës së Shqipërisë, Gent Sejko, i bëri thirrje industrisë bankare të shtojë kreditimin për ndërmarrjet e vogla dhe të mesme, me fokus të veçantë te bujqësia. Deklarata u bë në ceremoninë e nënshkrimit të një partneriteti të ri mes institucioneve publike, sistemit bankar dhe sipërmarrjes, në kuadër të programit kombëtar “Dyfisho Sipërmarrjen Tënde” – një nismë që, sipas versionit zyrtar, synon të zgjerojë aksesin në financim për segmentet që tradicionalisht mbeten më të pambuluara nga kredia.
Thirrje publike për bankat, në mes të një memorandumi të ri
Sipas Bankës së Shqipërisë, memorandumi i mirëkuptimit synon të lehtësojë shkëmbimin e informacionit mes institucioneve publike dhe sektorit bankar, me idenë që më pas të hartohen instrumente më efikase për financimin e ndërmarrjeve mikro, të vogla e të mesme, si edhe të fermerëve.
Në këtë aktivitet, Sejko kërkoi që bankat të tregojnë më shumë angazhim ndaj SME-ve dhe veçanërisht ndaj sektorit agro, duke e paraqitur këtë si një prioritet për ekonominë. Megjithatë, vetë nevoja për një thirrje të tillë tregon se ky segment vijon të ketë akses të kufizuar në kredi, pavarësisht nismave dhe skemave të shpallura deri tani.
Shifrat e kreditimit: rritje në total, por jo domosdoshmërisht për të gjithë
Sipas të dhënave të cituara nga guvernatori, portofoli i kredisë për sektorin privat ka arritur në 907 miliardë lekë në fund të marsit 2026, nga 575 miliardë lekë pesë vite më parë. Ai tha gjithashtu se kredia për sektorin privat është rritur mesatarisht me rreth 15% në vit gjatë dy viteve të fundit.
Në fjalën e tij u përmend edhe niveli i kredisë së re të dhënë gjatë vitit 2025, rreth 423 miliardë lekë. Por ndërsa bilanci total i kreditimit paraqitet në rritje, vetë Banka e Shqipërisë pranon se ritmi nuk është i njëjtë për të gjitha kategoritë e biznesit dhe për të gjithë sektorët.
SME-të dhe bujqësia mbeten hallka e dobët
Sipas vlerësimit të bërë nga Sejko, ndërmarrjet e vogla dhe të mesme – edhe pse përbëjnë një pjesë thelbësore të ekonomisë dhe punësimit – kanë ende akses relativisht të ulët në kredi. Për këtë arsye, ai e cilësoi rritjen e financimit për këtë segment si prioritet kombëtar.
Në të njëjtën linjë, guvernatori tha se sektori bujqësor mbart potenciale të pashfrytëzuara dhe se mund të financohet më shumë pa cenuar normat e prudencës bankare. Kjo do të thotë se, sipas institucionit, problemi nuk lidhet thjesht me mungesë likuiditeti në treg, por me mënyrën si po shpërndahet kredia dhe cilët sektorë konsiderohen realisht të bankueshëm.
Çfarë instrumentesh janë në tryezë
Banka e Shqipërisë bëri të ditur se prej më shumë se një viti ka vënë në zbatim një program financimi për biznesin e vogël dhe të mesëm, i cili synon të ulë kostot e kredisë për këtë segment.
Po ashtu, sipas deklarimeve zyrtare, qeveria ka miratuar një skemë garancie sovrane për të ulur rrezikun e kreditit në sektorin bujqësor. Të dyja këto instrumente u paraqitën si bazë e mirë për të nxitur financimin, ndonëse mbetet për t’u parë se sa do të përkthehen në kredi konkrete për bizneset e vogla dhe fermerët, përtej ceremonive dhe memorandumeve.
Në fund të aktivitetit, Sejko shprehu bindjen se memorandumi i ri do të ndihmojë në hartimin e politikave më efikase për zhvillimin afatgjatë të vendit.
Për momentin, mesazhi kryesor që del nga kjo tryezë është i qartë: kreditimi po rritet në letër, por institucionet po pranojnë njëkohësisht se biznesi i vogël dhe bujqësia vazhdojnë të mos marrin peshën që pretendohet në financimin bankar.