Një takim me peshë të lartë politike pritet të zhvillohet në Pekin mes Donald Trump dhe Xi Jinping, në një moment kur rivaliteti SHBA-Kinë po ndërthuret me krizën në Lindjen e Mesme, pasiguritë në tregjet globale dhe tensionet rreth Tajvanit. Sipas informacionit të bërë publik, bisedimet nuk do të kufizohen më vetëm te tregtia, por do të prekin disa nga pikat më të nxehta të rendit ndërkombëtar.
Irani ndryshon fokusin e samitit
Sipas versionit zyrtar të bërë publik para takimit, samiti ishte konceptuar fillimisht rreth tregtisë, tarifave dhe teknologjisë. Por përshkallëzimi i krizës me Iranin duket se i ka shtyrë prioritetet e Uashingtonit në një drejtim tjetër.
Trump ka sinjalizuar se synon një bisedë të gjatë me Xi Jinping për Iranin. Sipas njoftimeve paraprake, ai pritet t’i kërkojë Pekinit të përdorë ndikimin e vet mbi Teheranin, me synimin për të shmangur një thellim të krizës dhe për të mbajtur të hapur Ngushticën e Hormuzit, një nyje kyçe për furnizimin global me naftë.
Pekini hyn në takim nga një pozicion më i fortë
Nga ana kineze, takimi vjen në një fazë kur Pekini paraqitet me më shumë peshë ekonomike dhe teknologjike sesa në vitet e para të përplasjes tregtare me SHBA-në. Kjo e bën tryezën më pak të njëanshme sesa në ciklet e mëparshme të negociatave.
Sipas pritshmërive të raportuara, Kina do të kërkojë zbutje të kufizimeve amerikane ndaj teknologjisë së saj dhe më shumë hapësirë për kompanitë kineze në tregun amerikan. Kjo tregon se, pavarësisht retorikës së ashpër, interesi ekonomik mbetet një shtyllë që të dyja palët nuk mund ta anashkalojnë lehtë.
Tajvani mbetet një tjetër vijë e kuqe
Një tjetër dosje e ndjeshme është Tajvani. Sipas zyrtarëve amerikanë të cituar në materialin burimor, ekziston shqetësimi se Xi Jinping mund të shfrytëzojë vështirësitë e SHBA-së në Lindjen e Mesme për të kërkuar ulje të mbështetjes ushtarake amerikane ndaj Tajvanit.
Kjo e vendos takimin në një terren edhe më të brishtë: nga njëra anë nevoja për të shmangur përplasjen direkte, nga ana tjetër një garë e hapur për ndikim strategjik në Azi dhe më gjerë.
Biznesi, energjia dhe teknologjia në të njëjtën tryezë
Në axhendë pritet të përfshihen edhe inteligjenca artificiale, energjia, tregtia dhe marrëveshjet ekonomike dypalëshe. Prania në delegacionin amerikan e figurave të njohura të biznesit si Tim Cook dhe Elon Musk tregon se përtej dimensionit gjeopolitik, takimi ka edhe një komponent të fortë ekonomik dhe teknologjik.
Megjithatë, mesazhi që del nga ky samit nuk është thjesht ai i bashkëpunimit. Përkundrazi, ai pasqyron përpjekjen e dy fuqive për të menaxhuar rivalitetin pa e kthyer atë në përplasje të drejtpërdrejtë, në një kohë kur kriza energjetike dhe lufta në Lindjen e Mesme po shtojnë presionin mbi rendin global.
Takimi në Pekin pritet të ndiqet si një test i drejtpërdrejtë për raportin mes dy ekonomive më të mëdha të botës.
Ajo që mbetet për t’u parë është nëse bisedimet do të prodhojnë ulje reale të tensioneve, apo vetëm një armëpushim të përkohshëm në një përballje që po zgjerohet nga tregtia te siguria dhe energjia.