Retorika nga Uashingtoni mbetet e dyfishtë: nga njëra anë flitet për përparim në bisedime me Iranin, nga ana tjetër vjen kërcënimi i drejtpërdrejtë ushtarak për Ngushticën e Hormuzit. Presidenti amerikan Donald Trump tha se një marrëveshje mund të arrihet shumë shpejt, por e kushtëzoi hapur me rifillimin e plotë të qarkullimit detar.
Trump vendos afat të afërt për marrëveshjen
Gjatë një deklarate për Fox News, Trump u shpreh se diskutimet me Iranin po ecin mirë dhe la të kuptohet se marrëveshja mund të finalizohet “sot ose nesër”, ose më së voni brenda së enjtes.
Sipas versionit të tij, pala iraniane është e gatshme të arrijë një dakordësi për t’i dhënë fund konfliktit që ka zgjatur prej muajsh. Megjithatë, përtej optimizmit publik, nuk është bërë e qartë se mbi çfarë baze konkrete po negociohet dhe çfarë do të përmbante një marrëveshje e qëndrueshme.
Kërcënimi për Hormuzin mbetet i hapur
Pika më e fortë e deklaratës ishte paralajmërimi për Ngushticën e Hormuzit, një korridor kyç për tregtinë globale të naftës. Trump tha se Hormuzi do të hapet “shumë shpejt”, ose përndryshe Irani do të “goditet rëndë”.
Kjo e vendos komunikimin amerikan mes presionit diplomatik dhe gjuhës së forcës, në një moment kur çdo tension në atë zonë ka ndikim të menjëhershëm në tregjet ndërkombëtare dhe në sigurinë e lëvizjes detare.
Zyrtarët amerikanë flasin për përparim, por pa detaje
Para deklaratës së Trump, sekretari i Shtetit Marco Rubio dhe sekretari i Thesarit Scott Bessent kanë konfirmuar se bisedimet kanë përparuar aq sa të mundësojnë rifillimin e trafikut detar.
Megjithatë, zyrtarët e lartë amerikanë nuk kanë bërë publike hollësi mbi strukturën e marrëveshjes së mundshme. Kjo lë ende hapësirë për paqartësi mbi atë që po paraqitet si progres dhe mbi kushtet reale që mund të kërkohen nga të dyja palët.
Nafta bie mes shpresave për ulje tensioni
Deklaratat vijnë në një kohë kur çmimet e naftës kanë rënë në nivelin më të ulët të tre javëve të fundit, ndërsa tregjet po reagojnë ndaj pritshmërive për një ulje të tensioneve.
Lëvizja e çmimeve tregon se investitorët po lexojnë sinjale pozitive nga kanalet diplomatike, edhe pse mungesa e detajeve konkrete e mban situatën të brishtë dhe të varur nga zhvillimet e orëve të ardhshme.
Për momentin, ajo që dihet me siguri është vetëm linja publike e administratës amerikane: bisedimet, sipas saj, po përparojnë, ndërsa kërcënimi ndaj Iranit mbetet në tavolinë.
Mes deklaratave optimiste dhe presionit të hapur për Hormuzin, çdo pretendim për marrëveshje të afërt mbetet për t’u parë nëse do të materializohet realisht apo do të mbetet pjesë e retorikës politike të ditës.