Përplasja për ndryshimet në Kodin Penal është zhvendosur nga argumenti juridik te akuza politike. Partia Demokratike reagoi ashpër ndaj propozimeve të Edi Ramës, duke pretenduar se kryeministri nuk po kërkon të korrigjojë abuzimin me paraburgimin, por të ndërtojë një ligj që i shërben interesit të vet.
Bardhi: Rama e ka përdorur burgun si përgjigje politike
Sipas kreut të grupit parlamentar të PD-së, Gazment Bardhi, qasja e Edi Ramës ndaj Kodit Penal nuk lidhet me mbrojtjen e lirive, por me një model të vjetër qeverisës ku penalizimi është përdorur si rruga më e shkurtër për të mbuluar dështimet politike.
Në reagimin e opozitës, Rama paraqitet si politikani që, prej ditës së parë në pushtet, ka shtyrë logjikën e "më shumë burg" për çështje të ndryshme, nga ndërtimet pa leje dhe energjia elektrike te puna në të zezë dhe masat gjatë pandemisë. PD argumenton se kjo histori e gjatë e ashpërsimit penal e bën të pabesueshme kthesën e tanishme të kryeministrit mbi paraburgimin.
Rikthehet në vëmendje operacioni për energjinë i vitit 2014
Në sulmin politik ndaj Ramës, PD solli si shembull tetorin e vitit 2014, kur gjatë operacionit për energjinë u arrestuan mbi 1 mijë persona në muajt e parë. Opozita e lexon atë periudhë si provë të një filozofie qeverisëse që e trajtoi burgun si instrument të parë dhe jo si mjet të fundit.
Në këtë kontekst u përmend edhe rasti tragjik i Qamil Zelës, 52 vjeç, baba i tre fëmijëve, i cili qëndroi dy muaj në paraburgim për një detyrim prej 35 mijë lekësh të vjetra dhe më 28 dhjetor 2014 u vetëvar në qeli. Për PD-në, ky rast mbetet një nga episodet më të rënda që vë në pikëpyetje narrativën e sotme të qeverisë për standardet e lirisë dhe proporcionalitetit.
PD i referohet paralajmërimit të Këshillit të Europës
Opozita kujton se alarmi për përdorimin e tepruar të paraburgimit nuk është i ri. Sipas argumentit të PD-së, Këshilli i Europës kishte ngritur shqetësimin që në muajt e parë të qeverisjes së Ramës dhe kishte rekomanduar që paraburgimi të përdorej vetëm si masë e fundit.
Në reagim përmendet data 16 janar 2014, kur Këshilli i Europës paralajmëroi për "mbështetjen e tepruar te paraburgimi". Po ashtu, citohet se nga tetori 2013 deri në shkurt 2014 numri i të paraburgosurve ishte dyfishuar, duke shkuar në rreth 2,300 persona, afërsisht 40% e popullsisë së burgjeve. Sipas PD-së, kjo tregon se problemi ishte i njohur prej kohësh dhe se përgjegjësia politike nuk mund të fshihet pas një zbulimi të vonuar.
Akuza politike: kthesa erdhi vetëm pas arrestimit të Veliajt
Thelbi i akuzës së opozitës është se Edi Rama nuk ndryshoi qëndrim për shkak të parimeve, por për shkak të rrethanave. Sipas PD-së, kryeministri nisi të flasë për "burgosje pa gjyq" dhe për mundësinë e gjykimit në gjendje të lirë vetëm pas arrestimit të Erion Veliajt në shkurt 2025.
Në vijim, Bardhi e paraqet këtë si një lëvizje vetëmbrojtëse politike, duke pretenduar se Rama po qep tani një ligj "sipas masës së vet". Akuza e PD-së shkon më tej edhe në planin e dyshimit politik, duke sugjeruar se ndryshimet nuk burojnë nga shqetësimi për qytetarët që mbahen padrejtësisht në paraburgim, por nga frika se klima e re hetimore mund të prekë më afër qendrën e pushtetit.
Përtej gjuhës së fortë politike, debati po rikthen në qendër një çështje që ka prodhuar pasoja konkrete prej vitesh: përdorimin e paraburgimit dhe raportin mes shtetit penal dhe të drejtave themelore.
Ajo që mbetet për t’u parë është nëse propozimet për Kodin Penal do të shoqërohen me garanci reale kundër abuzimit, apo do të përdoren sërish si instrument i momentit në përplasjen mes pushtetit dhe kundërshtarëve të tij.