Debati për godinën historike ku u themelua Klubi Patriotik “Labëria” në Vlorë po merr një tjetër peshë publike. Studiuesi Aurel Plasari është shprehur hapur kundër çdo ndërhyrjeje që mund të çojë në tjetërsimin e objektit, ndërsa projekti për ngritjen e Muzeut Hebraik ka nxitur kundërshti dhe pikëpyetje mbi mënyrën si po trajtohet trashëgimia historike e qytetit.
Reagimi i Plasarit kundër tjetërsimit
Përmes një reagimi në rrjetet sociale, Plasari ka deklaruar mbështetjen e tij për mbrojtjen e Klubit “Labëria”, duke e vendosur theksin te ruajtja e monumenteve të trashëgimisë kulturore dhe historike.
Ai është shprehur kundër çdo ndërhyrjeje që, sipas tij, do të sillte tjetërsimin e godinës historike në kuadër të projektit të paralajmëruar për Muzeun Hebraik.
“Monumentet nuk janë thjesht asete turistike”
Në qëndrimin e tij, Plasari kundërshton qasjen që i sheh monumentet kryesisht si produkte për konsum turistik. Sipas tij, ato janë dëshmi të së kaluarës dhe jo dekor urban që mund të përshtatet sipas projekteve të radhës.
“Kundër – krejtësisht kundër – tjetërsimit të monumenteve të trashëgimisë kulturore”, është shprehur ai, duke e bërë të qartë kundërshtimin ndaj çdo transformimi që cenon identitetin historik të godinës.
Pesha historike e godinës në Vlorë
Sipas argumentit të Plasarit, monumentet e trashëgimisë kulturore kanë një funksion më të thellë sesa vlera e tyre turistike. Ai i konsideron ato si hapësira ku brezat mund të njohin historinë e vendit dhe të krijojnë raport me të kaluarën.
“Monumentet e trashëgimisë kulturore janë shkollë e gjallë për brezat e rinj të njëpasnjëshëm, për të njohur historinë e vendit të tyre, për ta respektuar atë, mirë do të ishte edhe për ta dashuruar”, ka shkruar studiuesi.
Debati për Muzeun Hebraik dhe shqetësimet publike
Reagimi i tij vjen në një moment kur projekti për Muzeun Hebraik në Vlorë po shoqërohet me diskutime dhe kundërshti publike. Shqetësimet janë ngritur nga studiues, qytetarë dhe nga Shoqata “Labëria – Nderi i Kombit”, të cilët kanë kërkuar që identiteti historik i godinës të mos zbehet nga ndërhyrje të reja.
Në thelb të debatit mbetet pyetja se deri ku mund të shkojë një projekt i ri pa prekur karakterin e një godine që lidhet me kujtesën historike të qytetit. Deri tani, kundërshtitë publike janë fokusuar pikërisht te rreziku i tjetërsimit të këtij objekti me peshë simbolike për Vlorën.
Polemika rreth godinës së Klubit “Labëria” po nxjerr sërish në pah përplasjen mes projekteve të reja dhe ruajtjes së trashëgimisë. Në këtë rast, kundërshtimi nuk lidhet thjesht me një ndërtesë, por me mënyrën si institucionet zgjedhin të prekin vende që mbajnë ngarkesë historike dhe identitare.