Një deklaratë e firmosur nga mbi 20 organizata i ka kërkuar politikës dhe institucioneve të ulin temperaturën e gjuhës publike dhe të krijojnë hapësirë për dialog, në një moment tensioni rreth protestës. Reagimi i kryeministrit Edi Rama erdhi me një mesazh të dyfishtë: ftesë për dialog “pa kushte”, por edhe sulm ndaj asaj që ai e cilësoi si dhunë dhe “maskaradë pseudo-studentore”.
Thirrja e organizatave: më pak nxitje, më shumë hapësirë për dialog
Në deklaratën e tyre, organizatat u bënë thirrje përfaqësuesve të politikës dhe drejtuesve të shtetit të shmangin retorikën nxitëse dhe të respektojnë të drejtën e protestës paqësore.
Në thelb, kërkesa e tyre përqendrohet te ulja e tensionit publik, mbrojtja e jetës dhe dinjitetit të çdo personi dhe shmangia e çdo situate që mund të vërë në rrezik qytetarët.
Përgjigjja e Ramës: dialog po, por me kushte politike të nënkuptuara
Në reagimin e publikuar në rrjetet sociale, Rama shkroi se qeveria është e gatshme për dialog dhe përdori formulën: “Bujrum, DIALOG. Ku të doni. Kur të doni. Pa kushte”.
Megjithatë, paralelisht me këtë ftesë, ai kërkoi që të tjerët të japin “të parët shembullin e dialogut” dhe të distancohen qartë nga dhuna, gurët, zjarrvënia e institucioneve dhe keqpërdorimi i të miturve.
Versioni zyrtar e lidh protestën me dhunën
Kryeministri pretendon se e drejta e protestës paqësore nuk rrezikohet nga policia, por nga ata që, sipas tij, i prijnë protestës me dhunë. Në të njëjtin reagim, ai e quajti lëvizjen një “maskaradë pseudo-studentore”, duke i dhënë ngjarjes një lexim të hapur politik.
Ky formulim e vendos ftesën për dialog në një kornizë që nuk është neutrale: nga njëra anë ofrohet bisedë, nga ana tjetër protestuesit përshkruhen me etiketime të forta që vetë organizatat kishin kërkuar të shmangeshin nga aktorët politikë dhe institucionalë.
Mesazhi publik mbetet kontradiktor
Nga njëra anë, ka një kërkesë të qartë nga shoqëria civile për qetësim të gjuhës dhe garantim të protestës paqësore. Nga ana tjetër, reagimi i kreut të qeverisë i mban të bashkuara dy linja: ofertën për dialog dhe narrativën e ashpër ndaj protestës.
Në këtë pikë, mbetet e paqartë nëse klima për një dialog real mund të ndërtohet me retorikë që vazhdon t’i trajtojë kundërshtarët përmes akuzave politike, edhe kur në publik shpallet gatishmëri për bisedime pa kushte.
Deklarata e organizatave vendosi në qendër të debatit përgjegjësinë e politikës dhe institucioneve për të mos e çuar përplasjen në shkallë më të lartë. Përgjigjja e Ramës e pranoi në formë nevojën për dialog, por jo pa e shoqëruar me gjuhë që rihap të njëjtin tension që kërkohet të zbutet.