Prokuroria e Posaçme ka mbyllur hetimet dhe ka çuar për gjykim dosjen ndaj ish-zëvendëskryeministres Belinda Balluku dhe 27 të pandehurve të tjerë, mes tyre zyrtarë të Ministrisë së Infrastrukturës, drejtues të Autoritetit Rrugor Shqiptar dhe dy persona juridikë. Sipas versionit zyrtar të SPAK, çështja lidhet me disa procedura prokurimi me vlerë të lartë, ku pretendohet favorizim operatorësh ekonomikë, shkelje të konkurrencës, shpërdorim detyre, korrupsion dhe fshehje pasurie.

Çfarë ka dërguar SPAK në gjykatë
Kërkesa është depozituar në Gjykatën e Posaçme të Shkallës së Parë dhe përfshin 26 persona fizikë dhe 2 persona juridikë. Në qendër të dosjes është Belinda Balluku, e akuzuar nga SPAK për një sërë veprash penale, nga shkelja e barazisë në tendera dhe korrupsioni pasiv, te mosdeklarimi i pasurisë dhe pastrimi i produkteve të veprës penale.
Në listën e të pandehurve përfshihen edhe ish-sekretarja e përgjithshme e Ministrisë së Infrastrukturës Viola Haxhiademi, ish-drejtori i ARRSH Evis Berberi, si edhe disa ish-zyrtarë e specialistë të tjerë të ministrisë dhe autoritetit rrugor. Nën akuzë janë vënë edhe shoqëritë “Alko Impex General Construction” dhe “Eurocol” sh.p.k.
Tenderat që janë nën akuzë
Sipas SPAK, hetimi prek të paktën 10 procedura prokurimi, mes tyre Tunelin e Llogarasë, disa lote të Unazës së Jashtme të Tiranës, segmentet te Sheshi Shqiponja, rrugën Porto Romano në Durrës dhe një procedurë të Albcontrol.
Versioni i prokurorisë pretendon se në disa raste procedurat janë ndjekur dhe orientuar për të favorizuar operatorë të caktuar, ndërsa në raste të tjera janë shkurtuar afatet ligjore të ofertimit, janë vendosur kritere të paargumentuara dhe është kufizuar konkurrenca, sidomos për operatorët e huaj.
SPAK përmend me emër disa kompani të shpallura fituese në këto procedura, duke ngritur dyshime se përzgjedhja nuk është bërë mbi standarde të barabarta gare, por përmes paracaktimit dhe favorizimit të operatorëve të caktuar. Këto janë pretendime të akuzës dhe mbeten për t’u shqyrtuar në gjykatë.
Fokusi te Tuneli i Llogarasë dhe dëmi i pretenduar
Një pjesë e rëndësishme e dosjes lidhet me procedurën për ndërtimin e Tunelit të Llogarasë, me fond limit rreth 18.9 miliardë lekë pa TVSH. Sipas hetimit, Balluku, edhe pse kishte deleguar formalisht kompetenca, ka ndjekur dhe orientuar gjithë procedurën deri në lidhjen e kontratës, me synim favorizimin e operatorit fitues.
SPAK pretendon gjithashtu se përllogaritja e fondit limit dhe më pas miratimi i preventivit të rishikuar janë bërë në kundërshtim me ligjin dhe me çmime të fryra. Sipas akuzës, vetëm nga këto veprime shtetit i është shkaktuar një dëm ekonomik që në total kalon 7.4 miliardë lekë.
Akuza ngre pikëpyetje të forta edhe për mënyrën si janë miratuar volume dhe çmime shtesë gjatë zbatimit të kontratës, pa verifikime të plota teknike dhe pa analizë të argumentuar, çka e bën këtë pjesë të dosjes një nga më të ndjeshmet në raport me përdorimin e parave publike.
Dy vila, mosdeklarimi i pasurisë dhe akuzat për korrupsion
Pjesa më e rëndë e dosjes, sipas SPAK, lidhet me dy pasuri të paluajtshme në bregdet, një vilë në Green Coast në Palasë dhe një vilë tjetër në Dhërmi. Prokuroria pretendon se këto pasuri janë përfituar në mënyrë të parregullt dhe më pas janë fshehur përmes dokumentacionit fiktiv në emër të personave të tjerë.
Sipas akuzës, vila në Palasë lidhet me investime të kryera nga Igli Tare dhe më pas nga Arbër Abazi, ndërsa përfitimi i pretenduar nga ky i fundit vendoset nga SPAK në këmbim të favorizimit të kompanisë së tij në një prej procedurave të prokurimit. Po ashtu, për vilën në Dhërmi, SPAK pretendon se përfitimi është marrë në këmbim të favorizimit të “Eurocol” në një tender të Albcontrol.
Prokuroria thotë se të dyja pasuritë nuk janë deklaruar sipas detyrimeve ligjore dhe se janë përdorur kontrata fiktive për të fshehur pronësinë reale. Vlera totale e pasurive të sekuestruara, sipas njoftimit zyrtar, arrin në 1.83 milionë euro.
Kalimi i dosjes në gjykatë nuk përbën vendim fajësie, por e çon një nga çështjet më të rënda të lidhura me tenderat publikë dhe zyrtarët e lartë në fazën e përballjes gjyqësore.
Pesha e akuzave, shtrirja e tyre në disa procedura me miliarda lekë dhe niveli i funksionarëve të përfshirë e bëjnë këtë proces një test serioz për drejtësinë speciale, përtej njoftimeve zyrtare dhe retorikës së zakonshme institucionale.
