Përplasja SHBA-BE rrezikon të kalojë nga gjobat ndaj gjigantëve të teknologjisë te tarifat tregtare. Donald Trump reagoi ashpër ndaj vendimit të Komisionit Evropian për të gjobitur Alphabet, kompaninë mëmë të Google, duke paralajmëruar një kundërpërgjigje ekonomike ndaj Bashkimit Evropian.
Trump e quan vendimin e BE-së të paligjshëm dhe joetik
Pas gjobës shumëmilionëshe të vendosur nga Brukseli ndaj Google, presidenti amerikan Donald Trump deklaroi se BE-ja do të përballet me pasoja tregtare. Në një postim në Truth Social, ai shkroi se Bashkimi Evropian do të paguajë “një çmim shumë të lartë” për atë që e cilësoi si sjellje të paligjshme dhe jashtëzakonisht joetike.
Uashingtoni paralajmëron hetim dhe masa tarifore
Sipas versionit zyrtar nga Uashingtoni, administrata amerikane do të nisë një hetim në bazë të Nenit 301 të Ligjit të Tregtisë të vitit 1974. Ky instrument i jep qeverisë amerikane hapësirë për të ndërmarrë masa kundër praktikave që i konsideron të pajustifikuara, të paarsyeshme ose diskriminuese, përfshirë edhe tarifa të reja doganore.
Trump e paraqiti çështjen si një rast të asaj që ai e quan “zhvatje” ndaj kompanive amerikane, duke e kthyer një përplasje rregullatore në një konflikt të hapur tregtar me BE-në.
Neni 301 është përdorur tashmë ndaj partnerëve tregtarë
Kërcënimi nuk vjen në vakum. Bazuar në të njëjtin nen, Përfaqësuesi i Tregtisë së SHBA-së, Jamieson Greer, vendosi të enjten, më 22 korrik, tarifa të reja ndaj rreth 60 partnerëve tregtarë.
Sipas arsyetimit të autoriteteve amerikane, këto vende nuk kishin ndërmarrë masa të mjaftueshme kundër punës së detyruar. Kjo tregon se neni i përmendur po përdoret realisht si mjet presioni tregtar dhe jo vetëm si paralajmërim politik.
Pse BE gjobiti Google
Komisioni Evropian vendosi më 22 korrik një gjobë prej 890 milionë eurosh ndaj Google. Sipas Komisionit, kompania kishte shkelur rregullat e BE-së që synojnë të kufizojnë fuqinë dominuese të tregut nga gjigantët e mëdhenj të teknologjisë.
Në thelb, kemi dy narrativa për të njëjtin vendim: nga njëra anë, Brukseli e paraqet si zbatim të rregullave të konkurrencës; nga ana tjetër, Uashingtoni e trajton si goditje ndaj interesave të korporatave amerikane. Pikërisht kjo përplasje e interesave po e shtyn debatin drejt tarifave dhe hakmarrjes tregtare.
Nëse kërcënimi i Trump materializohet, çështja nuk do të mbetet më vetëm te rregullat e tregut digjital, por mund të prekë drejtpërdrejt marrëdhëniet tregtare mes SHBA-së dhe Bashkimit Evropian.
Për momentin, ajo që dihet është se gjoba ndaj Google ka hapur një front të ri tensioni transatlantik, me pasoja që mund të shkojnë përtej sektorit të teknologjisë.