Vizita e parë zyrtare e Vladimir Putinit në Ishujt Kuril ka rihapur një nga përplasjet më të vjetra territoriale në Azi. Lëvizja e Kremlinit, e raportuar nga mediat shtetërore ruse si një inspektim ushtarak dhe ekonomik në zonë, u prit me kundërshtim të menjëhershëm nga Japonia.
Vizita në arkipelag dhe mesazhi i Moskës
Presidenti rus zhvilloi vizitën e tij të parë zyrtare në arkipelagun e Ishujve Kuril, për të cilin Rusia dhe Japonia mbajnë qëndrime të kundërta prej dekadash.
Sipas agjencive shtetërore ruse, Putin vizitoi personalisht ishujt për herë të parë dhe inspektoi kryqëzorin “Varyag”, anije kryesore e Flotës Ruse të Paqësorit.
Nga Sakhalini në Iturup
Pas ndalesës në Juzhno-Sakhalinsk, në ishullin Sakhalin, Putin udhëtoi drejt Iturupit, një tjetër ishull i arkipelagut të kontestuar.
Atje ai vizitoi edhe një fabrikë përpunimi peshku, në një itinerar që përzien praninë ushtarake me aktivitetin ekonomik në një zonë me peshë të lartë gjeopolitike.
Tokio: protestë e fortë kundër vizitës
Reagimi nga Japonia erdhi menjëherë. Qeveria japoneze deklaroi se “proteston fuqishëm” kundër vizitës së presidentit rus në Ishujt Kuril.
Ministri i Jashtëm japonez, Toshimitsu Motegi, i quajti ishujt “Territoret Veriore” dhe përsëriti se, sipas qëndrimit të Tokios, ato janë pjesë integrale e territorit japonez si historikisht, ashtu edhe në këndvështrimin e së drejtës ndërkombëtare.
Një konflikt i pazgjidhur prej dekadash
Japonia pretendon sovranitet mbi të paktën katër prej ishujve të arkipelagut, ndërsa Rusia mban kontrollin efektiv mbi territorin.
Mosmarrëveshja për Ishujt Kuril mbetet një nga nyjet kryesore që ka penguar normalizimin e plotë të marrëdhënieve mes dy vendeve dhe vazhdon të prodhojë tension sa herë që njëra palë rrit praninë politike ose ushtarake në zonë.
Vizita e Putinit nuk u paraqit thjesht si një lëvizje protokollare, por si një sinjal i drejtpërdrejtë politik në një territor ku sovraniteti mbetet i kontestuar.
Për Tokion, kjo ishte një provokim i qartë diplomatik; për Moskën, një demonstrim kontrolli në terren mbi një pikë të ndjeshme të hartës së Paqësorit.