
Çmimet e naftës po qëndrojnë pranë nivelit më të lartë të gjashtë muajve, ndërsa Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, ka deklaruar se po shqyrton mundësinë e një goditjeje të kufizuar ushtarake ndaj Iranit. Paralajmërimi i tij se Teherani ka maksimumi 15 ditë për të arritur një marrëveshje mbi programin bërthamor ka rritur tensionet në tregjet globale të energjisë.
Nafta amerikane West Texas Intermediate u tregtua pranë 66 dollarëve për fuçi, duke shënuar një rritje javore prej rreth 5.6%. Reagimi i tregut ishte i menjëhershëm pas deklaratës së Trump, i cili tha se po e konsideron përdorimin e forcës ushtarake për të siguruar një marrëveshje bërthamore me Iranin. Çmimet u forcuan më tej pas raportimeve se aeroplanmbajtësja amerikane USS Gerald R. Ford është nisur drejt Lindjes së Mesme.
Shtetet e Bashkuara po ndërmarrin grumbullimin më të madh ushtarak në rajon që nga viti 2003, përpara pushtimit të Irakut. Ky zhvillim ka shtuar shqetësimet se situata mund të përshkallëzohet në një konflikt më të gjerë sesa sulmi i kufizuar i ndërmarrë vitin e kaluar ndaj objekteve bërthamore iraniane.
Irani prodhon mbi 3 milionë fuçi naftë në ditë, që përbëjnë rreth 3% të prodhimit global, dhe pjesa më e madhe e eksporteve të tij shkon drejt Kinës. Megjithatë, rreziku kryesor për tregun global mbetet mundësia që Irani të bllokojë Ngushticën e Hormuzit, një korridor jetik për eksportet energjetike nga vendet e Gjirit Persik.
Një fushatë e zgjatur ushtarake kundër Iranit mund të çojë çmimet edhe më lart, duke ndikuar drejtpërdrejt në kostot e karburantit për konsumatorët amerikanë. Kjo mund të krijojë pakënaqësi politike në prag të zgjedhjeve afatmesme në SHBA.
Ndërkohë, treguesit teknikë të tregut tregojnë për një furnizim më të shtrënguar në afat të shkurtër. Diferencat kohore të kontratave të Brent kanë arritur nivelin më të lartë të strukturës backwardation që nga qershori, një sinjal klasik i mungesës së ofertës në treg.
Spekulatorët financiarë, përfshirë fondet mbrojtëse, kanë ende hapësirë për të mbyllur pozicionet e shkurtra dhe për të shtuar bastet për rritje të mëtejshme të çmimeve në rast përshkallëzimi gjeopolitik.
Në të njëjtën kohë, të dhënat nga Administrata Amerikane e Informacionit për Energjinë treguan se rezervat e naftës së papërpunuar në SHBA ranë me rreth 9 milionë fuçi javën e kaluar, rënia më e madhe që nga fillimi i shtatorit. Edhe rezervat e produkteve të rafinuara pësuan ulje, duke shtuar presionin mbi çmimet.
Që nga fillimi i vitit, nafta është rritur me rreth një të gjashtën, ndërsa tregtarët vlerësojnë rreziqet e furnizimit nga Lindja e Mesme. Këto shqetësime kanë lënë në hije pritshmëritë për një suficit të mundshëm global që kishte rënduar çmimet në fund të vitit 2025.
Sipas kreut të agjencisë bërthamore të Kombeve të Bashkuara, dritarja për një marrëveshje diplomatike me Iranin po ngushtohet me shpejtësi, duke e shtuar edhe më tej pasigurinë në tregjet ndërkombëtare të energjisë.
Në këtë klimë tensioni, tregjet globale të naftës po mbeten të ndjeshme ndaj çdo zhvillimi politik apo ushtarak në rajonin më strategjik të energjisë në botë.
