Kosova po hyn sërish në një cikël zgjedhor të parakohshëm, vetëm pak muaj pas votimeve të fundit, në një krizë që po ekspozon paralizën institucionale dhe koston e saj politike e financiare. Në këtë klimë, Departamenti amerikan i Shtetit ka dhënë një sinjal të qartë: sipas versionit të përcjellë për Radion Evropa e Lirë, bllokimi i vazhdueshëm politik po dëmton besimin në institucionet e vendit.
Reagimi i SHBA-ve për krizën në Kosovë
Një zëdhënës i Departamentit amerikan të Shtetit deklaroi për Radion Evropa e Lirë se SHBA-të po i ndjekin nga afër zhvillimet e fundit në Kosovë dhe se kanë shqetësim për vazhdimin e ngërçit politik.
paragraphs_placeholder_remove
Pse vendi po shkon sërish në votime
Zgjedhjet e parakohshme parlamentare do të mbahen më 7 qershor. Ato u shpallën pasi Kuvendi u shpërnda automatikisht këtë javë, për shkak të dështimit për të zgjedhur presidentin e ri brenda afatit kushtetues.
Legjislatura e dhjetë, e dalë nga zgjedhjet e parakohshme të 28 dhjetorit, zgjati më pak se tre muaj. Kriza aktuale vjen pas një tjetër bllokimi të zgjatur politik, që kishte nisur pas zgjedhjeve të rregullta të 9 shkurtit 2025, kur Kuvendi nuk arriti të konstituohej për muaj të tërë dhe përpjekjet për formimin e qeverisë dështuan.
Përplasja politike dhe akuzat mes palëve
Sipas qëndrimeve të bëra publike, partia në pushtet, Lëvizja Vetëvendosje, e ka akuzuar opozitën për bojkotim të qëllimshëm të seancave. Nga ana tjetër, partitë opozitare kanë fajësuar pushtetin për mungesë bashkëpunimi dhe për tentim të përqendrimit të pushtetit në një dorë të vetme.
Këto janë pozicione politike të palëve në konflikt dhe, deri tani, rezultati konkret mbetet i njëjtë: institucionet nuk kanë prodhuar zgjidhje dhe vendi po rikthehet te kutitë e votimit.
Afatet e KQZ-së dhe kostoja për buxhetin
Më 2 maj, Komisioni Qendror i Zgjedhjeve njoftoi nisjen e afatit për partitë politike që të deklarojnë pjesëmarrjen në zgjedhjet e 7 qershorit dhe për formimin e koalicioneve. Ky afat zgjat deri më 7 maj.
Po atë ditë nisi edhe afati për certifikimin e partive të reja dhe për dorëzimin e listave të kandidatëve për deputetë. Për partitë e reja afati përfundon më 10 maj, ndërsa për listat e kandidatëve më 12 maj.
Sipas planit të miratuar nga KQZ-ja, zgjedhjet e parakohshme do të kushtojnë 10 milionë e 887 mijë euro. Fushata zgjedhore do të zgjasë 10 ditë, nga 28 maji deri më 7 qershor në orën 07:00, kur hapen vendvotimet. Votimi me postë do të zhvillohet nga 25 maji deri më 6 qershor, ndërsa një ditë para zgjedhjeve do të organizohet votimi në përfaqësitë diplomatike. Regjistrimi për votim nga jashtë vendit do të bëhet nga 6 deri më 17 maj.
Rreziku i një cikli pa dalje
Sipas analistëve të cituar në raportim, Kosova rrezikon të përballet me një skenar të ngjashëm me Bullgarinë, e cila në pesë vitet e fundit ka kaluar në disa cikle zgjedhore pa arritur stabilitet institucional.
Në vlerësimin e tyre, kriza nuk prek vetëm klimën politike, por edhe ritmin e vendimmarrjes shtetërore dhe barrën mbi financat publike. Në zgjedhjet e 28 dhjetorit, mbi 2 milionë qytetarë të Kosovës, brenda dhe jashtë vendit, kishin të drejtë vote, një shifër që pritet të mbetet e ngjashme edhe për 7 qershorin.
Mes akuzave të ndërsjella dhe institucioneve që nuk po arrijnë të prodhojnë stabilitet, Kosova po futet sërish në një test elektoral të shpejtë.
Mbetet për t’u parë nëse vota e 7 qershorit do ta zhbllokojë krizën, apo vetëm do ta riciklojë atë me një faturë tjetër për buxhetin dhe besimin publik.