Vendimi i presidentit amerikan Donald Trump për të tërhequr 5 mijë trupa nga Gjermania ka sjellë reagimin e menjëhershëm të NATO-s, e cila sipas versionit zyrtar po punon me Uashingtonin për të kuptuar detajet e kësaj lëvizjeje. Çështja nuk shihet vetëm si riorganizim ushtarak, por edhe si sinjal politik në një moment tensionesh mes SHBA-së dhe Berlinit.
NATO: po kërkojmë të kuptojmë vendimin e SHBA-së
Zëdhënësja e aleancës euroatlantike, Alison Hart, bëri të ditur se NATO po punon me Shtetet e Bashkuara për të kuptuar vendimin për zvogëlimin e pranisë ushtarake amerikane në Gjermani.
Sipas saj, ky rregullim nënvizon nevojën që vendet europiane të shtojnë investimet në mbrojtje dhe të marrin më shumë përgjegjësi për sigurinë e përbashkët. Hart kujtoi gjithashtu se aleatët kishin rënë dakord në samitin e vitit të kaluar në Hagë të investonin 5% të PBB-së në mbrojtje.
Lëvizja vjen pas përplasjes Trump-Merz
Tërheqja e trupave vjen në një klimë të acaruar politike mes Donald Trump dhe kancelarit gjerman Friedrich Merz. Sipas materialit burimor, përplasja në distancë mes tyre parapriu njoftimin për reduktimin e forcave amerikane në Gjermani.
Merz kishte kritikuar qëndrimin e Trump ndaj luftës me Iranin dhe mënyrën si ishin trajtuar bisedimet me Teheranin. Më pas, Trump iu kundërpërgjigj duke thënë se kancelari gjerman “nuk e di se për çfarë po flet”, dhe menjëherë pas kësaj ngriti mundësinë e tërheqjes së trupave.
Berlini përpiqet ta paraqesë si lëvizje të pritshme
Nga ana e saj, qeveria gjermane është përpjekur të ulë tonet, duke e paraqitur veprimin si një zhvillim “të parashikuar” dhe si kujtesë për nevojën që Europa të investojë më shumë në mbrojtjen e saj.
Një zëdhënës i ministrisë gjermane të mbrojtjes tha se tërheqja e planifikuar nga bazat në Gjermani tregon se duhet forcuar shtylla europiane brenda NATO-s. Sipas të njëjtit version zyrtar, SHBA-të mund të tërhiqnin trupa nga Europa, përfshirë Gjermaninë, dhe aktualisht kanë rreth 40 mijë ushtarë të dislokuar atje.
Pentagoni flet për një afat 6 deri në 12 muaj
Sipas Pentagonit, tërheqja e 5 mijë trupave do të ndodhë gjatë gjashtë deri në dymbëdhjetë muajt e ardhshëm. Deri tani nuk janë bërë publike më shumë detaje për mënyrën si do të zbatohet kjo lëvizje dhe çfarë ndikimi konkret pritet të ketë në arkitekturën e sigurisë në Europë.
Pikërisht mungesa e këtyre sqarimeve shpjegon edhe reagimin e kujdesshëm të NATO-s, e cila në këtë fazë po kërkon të kuptojë përmasën reale të vendimit amerikan dhe pasojat e tij politike e ushtarake.
Vendimi i Trump rihap edhe një herë debatin për varësinë e Europës nga mbrojtja amerikane dhe për raportin e forcës brenda NATO-s.
Për momentin, aleanca dhe Berlini po përpiqen ta paraqesin situatën si të menaxhueshme, por lëvizja e SHBA-së mbetet një sinjal që tejkalon thjesht zhvendosjen e trupave.