Bisedimet mes SHBA-së dhe Iranit duket se po lëvizin drejt një marrëveshjeje, por jo aq shpejt sa është sugjeruar në disa raportime. Sipas burimeve amerikane të cituara nga Bloomberg, dokumenti nuk pritet të nënshkruhet sot, pasi palët mbeten të ndara në nyjën më të ndjeshme: programin bërthamor të Teheranit dhe fatin e rezervave të uraniumit të pasuruar.
Trump flet për progres, por pa afat për firmën
Presidenti amerikan Donald Trump ka deklaruar se negociatat po ecin “në mënyrë të rregullt dhe konstruktive”, por njëkohësisht ka sinjalizuar se Uashingtoni nuk do të nxitojë për mbylljen e tyre.
Në një postim në “Truth Social”, Trump shkroi se “koha është në anën tonë” dhe se marrëveshja duhet bërë “siç duhet”. Sipas tij, edhe bllokada detare amerikane ndaj Iranit do të mbetet në fuqi deri në arritjen dhe firmosjen e saj.
Uraniumi mbetet pika ku drafti ngec
Sipas raportimit të “New York Times”, Teherani ka pranuar në parim rihapjen e Ngushticës së Hormuzit, ndërsa drafti përfshin angazhimin që Irani të mos synojë prodhimin e armëve bërthamore dhe të heqë dorë nga rezervat e uraniumit të pasuruar në nivele të larta.
Në të njëjtin version raportohen edhe skenarët teknikë për këtë çështje: një pjesë e materialit bërthamor mund të hollohet, ndërsa pjesa tjetër mund të transferohet në një vend të tretë, ku përmendet edhe Rusia. Por pikërisht kjo mbetet fusha ku nuk ka ende qartësi të plotë dhe ku formulimet finale mund të ndryshojnë.
Media iraniane lë të kuptohet se s’ka ende angazhim
Nga ana tjetër, agjencia iraniane Fars ka raportuar se Teherani nuk ka marrë ende angazhime për programin bërthamor. Ky version e vë në pikëpyetje idenë se palët janë pranë një dakordësie të plotë.
Kontrasti mes raportimeve amerikane dhe atyre iraniane tregon se, përtej optimizmit publik, negociatat vazhdojnë të mbeten të hapura në thelb dhe jo thjesht në detaje procedurale.
Takimi i radhës në qershor, Izraeli në alarm
Raundi i ardhshëm i bisedimeve pritet të mbahet më 5 qershor në Pakistan, ndërsa dokumenti që po diskutohet mund të marrë emrin “Deklarata e Islamabadit”. Megjithatë, sipas burimeve të cituara nga Bloomberg, nënshkrimi nuk është çështje oresh, pikërisht sepse pikat kryesore mbeten ende në negocim.
Zhvillimet kanë shtuar edhe shqetësimin në Izrael. Sipas Axios, marrëveshja mund të përfshijë edhe ndalimin e luftës izraelite në Liban, çka e ka shtyrë kryeministrin Benjamin Netanyahu të thërrasë kabinetin e sigurisë për konsultime urgjente.
Në këtë fazë, sinjalet për progres ekzistojnë, por marrëveshja mes SHBA-së dhe Iranit mbetet ende e pakonsoliduar.
Deri kur të sqarohet çështja e uraniumit dhe detyrimeve konkrete të Teheranit, optimizmi publik i palëve mbetet më shumë pjesë e presionit negociues sesa garanci për një firmë të afërt.