Rusia po lëviz drejt një buxheti ushtarak rekord, në një sinjal të qartë se Kremlini nuk po përgatitet për ulje tensionesh, por për një luftë më të gjatë dhe më të kushtueshme. Sipas të dhënave të publikuara nga Bloomberg, Vladimir Putin ka shtuar rreth 60 miliardë dollarë mbi planin fillestar, duke e çuar barrën e mbrojtjes në nivele që rëndojnë edhe më shumë financat ruse.
Shifra rekord për mbrojtjen
Shpenzimet e mbrojtjes pritet të arrijnë në 17 trilionë rubla, ose rreth 199 miliardë dollarë, deri në fund të vitit. Kjo është afërsisht 40% më shumë se plani fillestar i qeverisë ruse për fundin e vitit 2025, sipas dy burimeve pranë qeverisë ruse të cituara nga Bloomberg.
Niveli i ri i shpenzimeve afrohet me projeksionet që zyrtarët rusë paraqitën javën e kaluar për buxhetin e vitit të ardhshëm, duke treguar se rritja ushtarake nuk po trajtohet si masë e përkohshme.
Prapaskena politike pas rishikimit të buxhetit
Sipas të njëjtave burime, rishikimi i fortë i buxhetit u bë në fund të vitit të kaluar, pasi Moska arriti në përfundimin se bisedimet me Shtetet e Bashkuara nuk kishin shumë gjasa të prodhonin një marrëveshje afatmesme për t’i dhënë fund luftës me kushte të pranueshme për Kremlinin.
Para miratimit të buxhetit 2026, Putin ishte takuar në gusht 2025 në Alaska me presidentin amerikan Donald Trump. Pas atij takimi, pala ruse thuhet se kishte shpresuar për një marrëveshje paqeje brenda vitit pasues, çka do të kufizonte nevojën për rritje të fortë të shpenzimeve ushtarake. Deri në janar, sipas këtij versioni, Kremlini kishte dalë në përfundimin se një marrëveshje e tillë nuk ishte e arritshme.
Luftë më e shtrenjtë, deficit më i thellë
Kthesa aktuale përbën një ndryshim të fortë nga planet e një viti më parë, kur Rusia synonte të ngadalësonte ritmin e rritjes së shpenzimeve ushtarake për të frenuar deficitin dhe për të rikthyer rezervat e konsumuar gjatë luftës.
Por rritja e re e shpenzimeve ka shtuar edhe presionin mbi financat publike. Deficiti buxhetor i Rusisë për vitin 2026 parashikohet të kalojë 7 trilionë rubla, ose rreth 81.9 miliardë dollarë, nga 3.8 trilionë rubla që ishin parashikuar fillimisht. Sipas raportimit, qeveria ruse po i mbulon këto kosto përmes huamarrjes së brendshme dhe shitjeve të arit.
Përshkallëzim në terren dhe sinjale për vitet në vijim
Në terren, operacionet ushtarake ruse në Ukrainë janë shtuar gjatë verës dhe kanë vijuar pa ulje ritmi. Në javët e fundit janë raportuar goditje të përsëritura ndaj objektivave civile, përfshirë infrastrukturë energjetike, transport, spitale dhe ura në Kiev, ndërsa sulmet pranë porteve të Detit të Zi janë bërë pothuajse të përditshme. Nga ana tjetër, Ukraina ka shtuar goditjet ndaj qendrave energjetike brenda territorit rus.
Planet buxhetore tregojnë se kjo linjë nuk mbyllet me një vit. Shpenzimet ushtarake për 2027 parashikohen në 17.1 trilionë rubla, për të zbritur vetëm lehtë në 16.6 trilionë në 2028 dhe 16.3 trilionë në 2029. Edhe këto objektiva mund të rezultojnë të përkohshme nëse lufta zgjatet më tej.
Retorikë kërcënuese dhe tension me Evropën
Paralelisht me zgjerimin e buxhetit ushtarak, retorika nga Kremlini është ashpërsuar. Javën e kaluar, Putin akuzoi zyrtarët evropianë se po përgatiten për një konflikt të mundshëm më vonë gjatë dekadës, duke përmendur zhvillime ushtarake në Detin Baltik dhe deklarata për Kaliningradin.
Presidenti rus tha se Rusia nuk planifikon të sulmojë Evropën, por paralajmëroi se çdo sulm i drejtpërdrejtë në territorin rus do ta detyronte Moskën të shqyrtonte përdorimin e gjithë gamës së armëve që ka në dispozicion. Mesazhi politik që del nga ky kombinim i buxhetit rekord dhe i tonit kërcënues është i drejtpërdrejtë: lufta po trajtohet si prioritet afatgjatë, pavarësisht kostos.
Rritja me dhjetëra miliarda e buxhetit ushtarak, thellimi i deficitit dhe mbështetja te huamarrja e brendshme e shitja e arit tregojnë se Kremlini po zgjedh të financojë vazhdimin e luftës edhe me kosto të lartë për ekonominë ruse.
Përtej deklaratave publike, shifrat e buxhetit japin një tablo më të qartë: Moska po planifikon jo një dalje nga lufta, por kapacitet për ta mbajtur atë të hapur edhe në vitet që vijnë.