Kryeministri Edi Rama ka përdorur një gjuhë të fortë ndaj familjeve të fëmijëve të përfshirë në ngjarje të dhunshme në protestë, duke paralajmëruar pasoja financiare dhe kufizim të përfitimeve nga shteti. Deklarata ngre pikëpyetje jo vetëm për tonin kërcënues të përdorur nga kreu i qeverisë, por edhe për mënyrën si po artikulohet përgjegjësia ndaj të miturve dhe familjeve të tyre.
Paralajmërimi i drejtpërdrejtë i Ramës
Në fjalën e tij, Rama u drejtua familjeve të të miturve me mesazhin se “do ta paguani”, duke i akuzuar se i lënë fëmijët “rrugëve nga 13 vjeç” për të marrë, sipas tij, rolin e mburojës për të tjerët.
Ai shtoi se “fatura” e dëmeve do t’i ndjekë “deri në fund”, një formulim i ashpër që e zhvendos barrën e përgjegjësisë te familjet, ndërsa nuk jepen detaje të tjera për procedurat konkrete që do të ndiqen.
Në fokus, të miturit dhe shkolla
Rama deklaroi gjithashtu se këta fëmijë “nuk do të kthehen në shkollë normalisht”, duke e lidhur situatën me pasoja të drejtpërdrejta në arsim.
Në të njëjtën linjë, ai tha se nuk do të ketë arsim falas për ata që, sipas versionit të tij, dalin dhe dhunojnë policët pasi kanë hedhur gurë. Deklarata është e fortë politikisht, por në këtë fazë mbetet e paqartë mbi çfarë baze ligjore do të mund të vendosej një masë e tillë.
Pretendimi për fondet publike
Kryeministri shkoi më tej kur tha se “asnjë kokërr leku nuk do të marrin nga taksat e shqiptarëve”, duke e paraqitur çështjen si ndalim përfitimesh nga fondet publike.
Ky formulim e vendos debatin edhe te raporti mes ndëshkimit politik në deklaratë dhe kufijve që vendos ligji për të drejtat e fëmijëve, arsimin dhe trajtimin e familjeve të tyre. Deri tani nuk janë bërë publike sqarime shtesë institucionale për mënyrën se si do të zbatohej një qëndrim i tillë.
Një gjuhë e ashpër në një temë të ndjeshme
Rasti prek një zonë veçanërisht të ndjeshme: përfshirjen e të miturve në protesta dhe mënyrën si shteti reagon ndaj tyre. Kur deklaratat politike kalojnë nga dënimi verbal te paralajmërimet për pasoja në arsim dhe përfitime publike, çështja nuk mbetet vetëm politike, por bëhet edhe test për standardet ligjore dhe institucionale.
Deri në këtë moment, nga deklaratat e cituara nuk rezultojnë hollësi për identifikimin e rasteve, procedurat, apo masat konkrete që do të merren ndaj familjeve dhe të miturve të përmendur nga Rama.
Deklaratat e kryeministrit e zhvendosin debatin nga incidentet në terren te pyetja më e madhe: a po përdoret gjuha e ndëshkimit publik ndaj familjeve dhe fëmijëve përtej asaj që lejon ligji?
Pa sqarime konkrete nga institucionet, mbeten të hapura dilemat mbi bazën ligjore, proporcionalitetin dhe mënyrën si do të preken të drejtat e të miturve.