Dhoma Amerikane e Tregtisë në Shqipëri ka dalë me një mesazh publik pas protestave në Tiranë, duke lidhur tensionet e ditëve të fundit me një problem më të thellë: sipas saj, shqetësimet e biznesit për korrupsionin, monopolet dhe klimën e investimeve janë lënë pa përgjigje të mjaftueshme nga institucionet.
Reagim pas protestave dhe thirrje për ulje të tensioneve
Në deklaratën e saj, Dhoma shpreh shqetësim për zhvillimet e fundit dhe kërkon angazhim të koordinuar nga institucionet për garantimin e sigurisë publike, mbrojtjen e njerëzve dhe të pronës, si edhe për parandalimin e përshkallëzimit të mëtejshëm.
Sipas këtij qëndrimi, të gjithë aktorët duhet të refuzojnë dhunën dhe të kontribuojnë në krijimin e kushteve për dialog, në mënyrë që shqetësimet legjitime të trajtohen përmes mekanizmave demokratikë.
Biznesi thotë se shqetësimet janë shpërfillur
Përtej situatës së momentit, Dhoma e vendos theksin te marrëdhënia e gjatë me institucionet publike. Ajo kujton se prej vitesh ka paraqitur rekomandime dhe propozime për projektligje, akte nënligjore dhe masa rregullatore që prekin drejtpërdrejt komunitetin e biznesit.
Megjithatë, sipas deklaratës, një pjesë e madhe e këtyre shqetësimeve dhe rekomandimeve nuk kanë marrë vëmendjen e duhur. Ky është një sinjal i fortë kritik ndaj mënyrës se si ndërtohen politikat publike, sidomos kur konsultimi me biznesin paraqitet shpesh si formalitet dhe jo si proces real.
Indeksi i biznesit rendit problemet kryesore
Dhoma i referohet edhe AmCham Business Index 2025–2026, ku sipas raportit evidentohen si problematika kryesore korrupsioni, monopolet, konkurrenca e pandershme, burokracia dhe ekonomia informale.
Në të njëjtin vlerësim, sipas Dhomës, është konstatuar edhe një përkeqësim i ndjeshëm i perceptimit mbi klimën e biznesit. Mesazhi që del nga ky indeks është se pasiguria aktuale nuk po shfaqet në vakum, por mbi një terren ku ankesat për deformim të tregut dhe mungesë barazie rregullash kanë kohë që artikulohen.
Raportime për dëme dhe ndjenjë pambrojtjeje
Sipas raportimeve që Dhoma thotë se ka marrë nga anëtarët e saj, shumë biznese kanë pësuar dëme dhe ndërprerje të aktivitetit gjatë situatës së fundit, ndërsa janë ndier të pambrojtura nga institucionet përgjegjëse.
Deklarata paralajmëron se paqëndrueshmëria e zgjatur mund të rrezikojë vazhdimësinë e bizneseve dhe të godasë ekonominë më gjerë. Po ashtu, sipas këtij qëndrimi, pasiguria për mbrojtjen e njerëzve dhe pronës mund të dëmtojë besimin e investitorëve vendas dhe të huaj.
Thirrje ndaj qeverisë dhe institucioneve
Në fund, Dhoma Amerikane i bën thirrje qeverisë, institucioneve përgjegjëse dhe aktorëve të përfshirë që të bashkëpunojnë për zgjidhjen sa më të shpejtë të situatës.
Sipas deklaratës, nevojitet veprim i menjëhershëm, i koordinuar dhe i përgjegjshëm për të ulur tensionet, për të mbrojtur njerëzit e pronën dhe për të garantuar vijimësinë e aktivitetit ekonomik. Mesazhi politik është i qartë: kur institucionet nuk arrijnë të adresojnë ankesat për korrupsion, monopole dhe pasiguri, kostoja nuk mbetet vetëm te biznesi, por shtrihet te besimi publik dhe ekonomia në tërësi.
Deklarata e Dhomës Amerikane vjen si një kritikë e drejtpërdrejtë ndaj mosadresimit të problemeve që komuniteti i biznesit thotë se i ka ngritur prej kohësh.
Në thelb, mesazhi i saj nuk kufizohet te thirrja për qetësi, por ngre pyetjen më të vështirë për institucionet: pse alarmet për korrupsionin, monopolet dhe konkurrencën e shtrembëruar vazhdojnë të mbeten pa zgjidhje bindëse.