Demokratët po hyjnë në zgjedhjet e mesmandatit në SHBA me optimizëm të dukshëm, të ushqyer nga rënia e mbështetjes për Donald Trumpin dhe pakënaqësia e votuesve për çmimet e larta dhe koston e jetesës. Por avantazhi në sondazhe nuk po lexohet si garanci, sidomos në një klimë ku matjet publike kanë gabuar më parë në peshën reale të votës trumpiste.
Sondazhet favorizojnë demokratët, por jo pa pikëpyetje
Anketimet e fundit u japin demokratëve epërsi në garën për Dhomën e Përfaqësuesve dhe i nxjerrin konkurrues edhe në disa përballje të rëndësishme për Senatin, përfshirë Teksasin, Kansasin dhe Mainen.
Megjithatë, edhe në kulmin e këtij optimizmi, pyetja kryesore mbetet sa të besueshme janë realisht këto sondazhe. Pikërisht aty nis edhe pasiguria që po shoqëron leximin e tyre politik.
Pse matjet mund të mos tregojnë gjithë tablonë
Në ciklet e kaluara zgjedhore, sondazhet janë kritikuar se kanë nënvlerësuar mbështetjen për Trumpin. Një nga arsyet e përmendura është se shumë prej votuesve të tij nuk marrin pjesë në anketime, por dalin në numër të madh ditën e votimit.
Ekspertët vlerësojnë se sondazhet janë bërë më të vështira për t’u ndërtuar me saktësi, pasi qytetarët përgjigjen gjithnjë e më pak në telefon, ndërsa një pjesë e elektoratit konservator refuzon të përfshihet në to. Kjo ushqen dyshimin se rezultatet e publikuara mund të krijojnë një avantazh artificial për demokratët.
Republikanët mbajnë disa leva të forta në terren
Pavarësisht klimës më të favorshme që sugjerojnë sondazhet për kundërshtarët e tyre, republikanët hyjnë në këtë garë me disa avantazhe të prekshme. Shumë prej zonave në lojë kanë prirje tradicionale republikane, çka e bën më të vështirë përmbysjen vetëm mbi bazën e matjeve kombëtare.
Po ashtu, polarizimi i fortë politik ka ngushtuar hapësirën e votuesve të pavendosur, ndërsa republikanët kanë investuar qindra miliona dollarë në reklama elektorale, një faktor që mund të ndikojë në mobilizimin final.
Demokratët kanë arsye për shpresë, por jo për vetëkënaqësi
Demokratët mbështeten edhe te precedentët më të afërt: në disa zgjedhje lokale dhe speciale të vitit të kaluar, ata arritën rezultate më të mira nga sa parashikonin sondazhet. Kjo u jep atyre argument për të besuar se energjia elektorale mund të jetë në anën e tyre.
Në të njëjtën kohë, ekziston shqetësimi se Donald Trump mund të vërë sërish në pikëpyetje integritetin dhe sigurinë e procesit zgjedhor, nëse rezultati nuk i shkon për shtat kampit të tij. Duke pasur parasysh deklarimet e tij të vazhdueshme për zgjedhjet amerikane, ky mbetet një element real tensioni politik.
Në fund, kontrolli i Kongresit pritet të vendoset jo vetëm nga sondazhet, por nga pjesëmarrja reale, aftësia e secilës palë për të nxjerrë votuesit në terren dhe pesha e atyre që mbeten ende të lëkundur.
Me diferenca që mund të jenë minimale në disa gara kyçe, rezultati në SHBA mbetet shumë më pak i sigurt sesa sugjeron leximi i parë i anketave.