Entuziazmi i Donald Trump pas takimit trepalësh me Vladimir Putin dhe Xi Jinping nuk u shoqërua me rezultate të prekshme. Ndërsa presidenti amerikan e quajti samitin “12 nga 10”, nga bisedimet nuk doli asnjë marrëveshje konkrete për dosjet më të nxehta, sidomos Ukrainën dhe kontrollin e armëve bërthamore. Në të njëjtën kohë, nga Berlini erdhi kundërpërgjigjja politike e Evropës: pa Ukrainën në tryezë, nuk ka marrëveshje të pranueshme.

Trump flet për sukses, por pa prodhim real politik
Në një intervistë telefonike për NBC News, Trump u shpreh shumë i kënaqur me samitin e zhvilluar në Shenzhen, duke thënë se takimi shkoi “12 nga 10”. Ai veçoi edhe mikpritjen e autoriteteve kineze.
Megjithatë, pas toneve optimiste, bilanci konkret mbetet i varfër. Sipas deklarimeve të bëra pas samitit, nuk u arritën angazhime të qarta për luftën në Ukrainë, as për kufizimin e armëve bërthamore, dy nga çështjet që u paraqitën si thelbësore në këtë format të rrallë mes SHBA-së, Rusisë dhe Kinës.
Armët bërthamore dhe inteligjenca artificiale mbetën në nivel diskutimi
Trump pranoi se një marrëveshje për kontrollin e armëve bërthamore do të ishte shumë e vështirë për t’u arritur, edhe pse tha se e mbështet një ide të tillë. Kjo lë të kuptohet se, të paktën deri tani, samiti prodhoi më shumë sinjale politike sesa hapa konkretë.
Një tjetër temë e diskutuar ishte inteligjenca artificiale. Sipas versionit të Trump, me Xi Jinping u fol për nevojën e disa rregullave të sigurisë, por pa masa konkrete dhe pa ndonjë kornizë të detajuar rregullatore. Edhe këtu, retorika për bashkëpunim nuk u shndërrua në vendimmarrje.
Berlini vendos vijën e kuqe: jo marrëveshje për Ukrainën pa Ukrainën
Teksa në Kinë zhvillohej samiti trepalësh, në Berlin u mblodhën mbi 40 liderë shtetesh dhe qeverish në kuadër të “Aleancës së të Gatshmëve”, me fokus mbështetjen për Ukrainën dhe rolin e Evropës në çdo proces paqeje.
Kancelari gjerman Friedrich Merz dha mesazhin më të drejtpërdrejtë: asnjë marrëveshje për përfundimin e luftës nuk mund të bëhet pa pjesëmarrjen e Kievit dhe të vendeve evropiane. Ai paralajmëroi se një format i ngjashëm me Jaltën nuk do të sillte paqe dhe refuzoi edhe kërkesat e Moskës për tërheqje të NATO-s nga krahu lindor apo për lëshime të tjera territoriale.
Ndarja SHBA-Evropë del sërish në sipërfaqe
Sipas raportimeve të Politico, gjatë një bisede telefonike me liderët e mbledhur në Berlin, Trump shprehu rezerva për vazhdimin e ndihmës financiare për Ukrainën dhe kundërshtoi planin për sigurimin e 70 miliardë eurove për Kievin. Sipas këtij qëndrimi, prioritet duhet të jetë një marrëveshje me Rusinë, jo rritja e financimit.
Në krahun tjetër, Emmanuel Macron kërkoi më shumë ndihmë ushtarake, veçanërisht për mbrojtjen ajrore dhe raketore. Edhe Volodymyr Zelensky, i pranishëm në Berlin, falënderoi aleatët për mbështetjen dhe kërkoi forcim të mëtejshëm të kapaciteteve mbrojtëse, si edhe financim për vitin 2027.
Zelensky theksoi gjithashtu se SHBA-ja dhe Kina kanë peshë të mjaftueshme ekonomike për të ushtruar presion real mbi Rusinë. Por në kushtet kur Uashingtoni dhe aleatët evropianë po artikulojnë qasje të ndryshme, skena diplomatike mbetet e paqartë dhe larg një formule të përbashkët.
Për momentin, samiti i Shenzhenit i dha tre liderëve kryesorë një fitore simbolike në planin e imazhit, por jo një rezultat të prekshëm për krizën më të rëndë të sigurisë në Evropë.
Dhe pikërisht aty qëndron hendeku mes propagandës së suksesit dhe realitetit të negociatave: shumë superlativa në publik, pak garanci konkrete në tryezë.
