Imazhet satelitore ngrenë alarmin: Koreja e Veriut po zgjeron centralin bërthamor në Yongbyon

0

Teksa vëmendja ndërkombëtare është zhvendosur te tensionet me Iranin, sinjale të reja nga Koreja e Veriut po rikthejnë në qendër programin bërthamor të Phenianit. Imazhet satelitore, të cituara nga Wall Street Journal dhe të konfirmuara nga Agjencia Ndërkombëtare e Energjisë Atomike, tregojnë zgjerim të infrastrukturës për pasurimin e uraniumit në kompleksin Yongbyon.

Imazhet satelitore ngrenë alarmin: Koreja e Veriut po zgjeron centralin bërthamor në Yongbyon

Çfarë pretendojnë imazhet satelitore

Sipas raportimit, Koreja e Veriut ka përfunduar nga jashtë ndërtimin e një seksioni të ri në objektin e pasurimit të uraniumit në Yongbyon, një nga nyjet kryesore të programit të saj bërthamor.

Vlerësimi mbështetet te analiza e imazheve satelitore, në një kohë kur mungesa e qasjes së drejtpërdrejtë në terren vazhdon ta bëjë të kufizuar verifikimin e pavarur të zhvillimeve brenda vendit.

Konfirmimi i IAEA dhe afatet e punimeve

Drejtori i Përgjithshëm i IAEA-s, Rafael Grossi, ka bërë të ditur se punimet për zgjerimin kanë nisur në mesin e shtatorit 2026 dhe se deri në fund të tetorit struktura e re ishte përfunduar nga jashtë.

Në shtator, agjencia kishte njoftuar edhe identifikimin e një objekti të ri në Yongbyon, pasi krahasoi imazhet satelitore me fotografi të publikuara nga mediat shtetërore të Koresë së Veriut gjatë një vizite të Kim Jong Un në qershor.

Pse Yongbyon mbetet pika kyçe

Kompleksi Yongbyon konsiderohet një nga qendrat më të rëndësishme të programit bërthamor të Phenianit. Sipas të dhënave të publikuara, kjo nuk është lëvizja e parë në zonë, pasi më herët ishte ndërtuar edhe një objekt i dytë për pasurimin e uraniumit.

Pasurimi i uraniumit është hallkë thelbësore për prodhimin e materialit që mund të përdoret në armë bërthamore, ndaj çdo zgjerim i kësaj infrastrukture lexohet si rritje potenciale e kapacitetit të prodhimit.

Pikëpyetjet që mbeten pa përgjigje

Pavarësisht shqetësimit të shprehur nga IAEA, mbetet e paqartë sa pajisje janë instaluar në strukturat e reja dhe nëse ato kanë hyrë realisht në funksion.

Kjo paqartësi lidhet drejtpërdrejt me një nga problemet më të mëdha për bashkësinë ndërkombëtare: mungesën e inspektimeve të drejtpërdrejta në Korenë e Veriut. Pa verifikim në terren, ritmi real i zgjerimit dhe kapaciteti operacional i objekteve mbeten të vështira për t’u matur me saktësi.

Para bordit të drejtorëve të IAEA-s, Grossi ka shprehur shqetësim për zgjerimin e vazhdueshëm të kapaciteteve të pasurimit të uraniumit nga Pheniani.

Në kushtet kur informacioni mbështetet kryesisht te vrojtimi satelitor dhe deklarimet e agjencive ndërkombëtare, çdo zhvillim i ri në Yongbyon pritet të shihet si test i radhës për aftësinë e komunitetit ndërkombëtar për të kuptuar se çfarë po ndodh realisht brenda programit bërthamor të Koresë së Veriut.

Artikulli i mëparshëmGrida Duma Speaks About Loneliness and the Cost of Strength: “I Have Paid for Freedom”