Uashingtoni ka dhënë një sinjal të qartë pakënaqësie për krizën politike të zgjatur në Kosovë. Sipas qëndrimit amerikan, vonesat në ngritjen e institucioneve nuk po mbeten thjesht një problem i brendshëm politik, por po kthehen në pengesë për axhendën që SHBA kërkon të çojë përpara me Prishtinën.
Mesazh i drejtpërdrejtë nga SHBA për bllokimin institucional
Shtetet e Bashkuara kanë riafirmuar mbështetjen për pavarësinë dhe integritetin territorial të Kosovës, por paralelisht kanë sinjalizuar se kriza politike e tejzgjatur po konsumon kohë dhe kapital politik.
Sipas linjës zyrtare amerikane, zgjedhjet e përsëritura dhe periudhat e gjata me qeveri në detyrë kanë penguar avancimin e prioriteteve të përbashkëta mes dy vendeve. Thirrja ndaj Prishtinës është që formimi i institucioneve të mbyllet në përputhje me Kushtetutën dhe vendimet e gjykatave.
Lawton pritet të flasë në Kongres
Zëvendësndihmëssekretari i Shtetit, Daniel Lawton, pritet të dëshmojë përpara Kongresit, ku do të paraqesë këtë vlerësim për situatën në Kosovë.
Mesazhi që del nga ky qëndrim nuk lë shumë hapësirë për interpretime optimiste: partneriteti politik me SHBA-në mbetet në fuqi, por Uashingtoni duket se po kërkon funksionalitet institucional dhe jo vetëm deklarata politike.
Shqetësime për serbët në Kosovë dhe dialogun e bllokuar
SHBA ka shprehur shqetësim edhe për pozitën e komunitetit serb në Kosovë, duke kërkuar të drejta dhe mbrojtje të barabartë për të gjithë qytetarët.
Në të njëjtën kohë, sipas Lawtonit, dialogu Kosovë-Serbi i ndërmjetësuar nga Bashkimi Europian ka ngecur për shkak të mungesës së vullnetit politik nga të dyja palët. Uashingtoni u kërkon Prishtinës dhe Beogradit të shmangin provokimet, të zbatojnë zotimet dhe t’u kthehen bisedimeve pa parakushte.
Në këtë kuadër, theksohet edhe roli i KFOR-it si faktor kyç për sigurinë dhe stabilitetin në Kosovë.
SHBA forcon lidhjet me rajonin, por vendos kushte politike
Paralelisht me kritikat ndaj ngërçit në Kosovë, Uashingtoni po zgjeron bashkëpunimin me Serbinë në energji, mbrojtje, siguri dhe ekonomi, një lëvizje që tregon se SHBA po e sheh rajonin përmes interesave konkrete strategjike.
Për Ballkanin Perëndimor, prioritetet amerikane mbeten stabiliteti, interesat ekonomike dhe tregtare, si edhe frenimi i kërcënimeve të sigurisë. Vendet e rajonit nxiten të fokusohen te zgjidhjet lokale, zhvillimi ekonomik dhe rritja e kapaciteteve të mbrojtjes.
Në të njëjtën linjë përmenden edhe Shqipëria, Bosnje e Hercegovina, Maqedonia e Veriut dhe Mali i Zi, me theks te bashkëpunimi në energji, siguri, mbrojtje dhe ekonomi.
Mesazhi që vjen nga SHBA është i dyfishtë: mbështetja për Kosovën nuk është tërhequr, por durimi ndaj bllokimit politik duket se po vihet në provë.
Për Prishtinën, presioni tashmë nuk lidhet vetëm me debatin e brendshëm për pushtetin, por edhe me koston që ky ngërç po prodhon në raportet me aleatin kryesor.