Kryeministri Edi Rama doli para drejtuesve te bankave me nje mesazh te ashper politik per protestat e diteve te fundit ne Tirane, duke i paraqitur ato si nje skenar te organizuar per panik dhe destabilizim. Ne versionin e tij, pas akteve te dhunes qendrojne elemente te brendshem, kriminalitet, faktore te jashtem dhe nxitje politike, ndersa qeveria po pergatit nje pakete te re ndeshkuese.
Takimi me bankat dhe narrativa e qeverise per protestat
Ne fjalen e mbajtur para perfaqesuesve te bankave te nivelit te dyte, Rama tha se situata eshte nen kontroll dhe kerkoi qetesi ne institucione financiare pas demtimeve te raportuara gjate protestave ne kryeqytet.
Ai e pershkroi dhunen si te orkestruar dhe pretendoi se ajo lidhet jo vetem me grupe te radikalizuara, por edhe me kriminalitet te lagjeve, sponsorizim nga krimi i organizuar, subjekte politike dhe forca te huaja te interesuara per destabilizim. Keto jane akuza te renda politike, per te cilat ne kete dalje nuk u paraqiten prova publike.
Paketa e re: familjet ne pagese, identifikim me teknologji
Kreu i qeverise paralajmeroi se po pergatitet nje pakete e re masash qe, sipas tij, do te ashpersoje pergjegjesine ndaj atyre qe marrin pjese ne akte vandale. Nje pjese e saj parashikon qe familjet e te miturve qe perfshihen ne djegie ose shkaterrim prone te mbajne pasoja financiare dhe administrative.
Rama tha gjithashtu se qeveria synon te investoje me shpejtesi ne teknologji per identifikimin e protestuesve te maskuar dhe per, siç u shpreh ai, deanonimizimin e profileve qe nxisin dhune. Ai paralajmeroi edhe krijimin e nje regjistri te vecante per personat e dhunshem, si edhe kufizime ne aksesin e tyre ne sherbime dhe levizje.
Pretendimi per “nje tjeter 21 janar” dhe mbrojtja e policise
Nje nga deklaratat me te forta te Rames ishte pretendimi se ka pasur perpjekje per te provokuar “nje tjeter 21 janar”, duke shtyre policine drejt nje reagimi disproporcional. Ai tha se institucionet kane pasur informacion per skenare te rende dhe shtoi se eshte neutralizuar edhe nje sulm me dron me eksploziv ndaj Kryeministrise.
Ne te njejten linje, Rama mbrojti veprimet e Policise se Shtetit gjate perplasjeve, duke kundershtuar akuzat per dhune disproporcionale. Ai solli krahasime me vende te tjera europiane dhe tha se ne Shqiperi raporti i te lenduarve tregon, sipas tij, se policia ka qene ne mbrojtje. Edhe ketu, interpretimi mbetet pjese e versionit zyrtar te qeverise per ngjarjet.
Nga protestat te strehimi: qeveria lidh rendin me paketen sociale
Permes te njejtes dalje, Rama kaloi edhe te politikat sociale, duke folur per nje ligj te ri per strehimin social te perballueshem. Ai tha se qeveria synon te mbuloje 50% te qirase per studentet qe plotesojne kriteret, si dhe te zgjeroje skemat e kredive me interes zero ose te subvencionuar per ciftet e reja, profesionistet e rinj dhe sipermarresit.
Ky kombinim i toneve represive ndaj protestuesve me premtime sociale per studentet dhe te rinjte duket si perpjekje e qeverise per te ndare pakenaqesine sociale nga dhuna ne rruge dhe per te rimarre kontrollin e narratives publike.
Mesazhi per marredheniet e jashtme
Ne fjalen e tij, Rama preku edhe klimen nderkombetare dhe retoriken per urrejtjen fetare, duke thene se Shqiperia eshte mike si e Izraelit, ashtu edhe e Katarit, Turqise, Emirateve te Bashkuara dhe Arabise Saudite.
Ai e perdori kete argument per te paraqitur Shqiperine si vend qe kerkon miqesi te balancuara dhe stabilitet, nderkohe qe e lidhi tensionin e brendshem me ndikime te jashtme. Edhe ne kete rast, deklarimet mbeten ne nivel politik dhe jo te shoqeruara me te dhena te detajuara publike.
Dalja e Rames para bankave sherbeu me shume si platforme politike dhe sinjal per ashpersim masash sesa si sqarim teknik mbi sigurine financiare.
Pika me e ndjeshme mbetet zgjerimi i kontrollit shteteror mbi protesten, identifikimin teknologjik dhe pergjegjesine qe mund t’u kalojne familjeve, ne nje moment kur debati per kufirin mes rendit publik dhe lirive demokratike pritet te tensionohet edhe me tej.