Ish-presidenti brazilian Jair Bolsonaro mund të përfitojë një ulje drastike të dënimit, pasi Kongresi i Brazilit vendosi të rrëzojë veton e presidentit Luiz Inácio Lula da Silva mbi një projektligj të debatueshëm. Lëvizja i jep shumicës konservatore një fitore të re politike dhe hap një përplasje të radhës me ekzekutivin dhe me gjasë edhe me gjykatat.
Një ligj i ri që ndryshon peshën e dënimit
Bolsonaro ishte dënuar vitin e kaluar me 27 vite burg, pasi u shpall fajtor për përpjekje për të mbajtur pushtetin pas humbjes në zgjedhjet e vitit 2022 ndaj Lulës.
Sipas tekstit të ri të miratuar nga ligjvënësit, ndryshon mënyra e llogaritjes së dënimeve për çështjet që lidhen me tentativa grushti shteti. Pikërisht ky ndryshim mund ta ulë dënimin e ish-presidentit në pak më shumë se dy vite.
Kongresi kalon mbi veton presidenciale
Vendimi u mor në një seancë të tensionuar, ku më shumë se dy të tretat e anëtarëve të Kongresit votuan për të tejkaluar veton e Lulës.
Ky votim nxjerr sërish në pah kufijtë e kontrollit të qeverisë mbi një parlament ku pesha e kampit konservator mbetet vendimtare. Për Lulën, është një tjetër sinjal se beteja institucionale nuk po zhvillohet sipas ritmit që do të donte presidenca.
Çfarë thotë vendimi gjyqësor ndaj Bolsonaro
Sipas vendimit të gjykatës, Bolsonaro kishte dijeni për plane që synonin eliminimin e presidentit Lula dhe zëvendëspresidentit Geraldo Alckmin. Këto akuza çuan në shpalljen e tij fajtor në shtator.
Sipas të njëjtit version gjyqësor, skema dështoi pasi nuk mori mbështetjen e drejtuesve të lartë të forcave të armatosura. Lula mori detyrën më 1 janar 2023 pa incidente.
Arrest shtëpie dhe përballje e pritshme në Gjykatën e Lartë
Aktualisht, Bolsonaro, 71 vjeç, ndodhet në arrest shtëpie për arsye shëndetësore, një masë e përkohshme e miratuar në muajin mars.
Megjithatë, çështja nuk duket e mbyllur. Ligji i ri pritet të përballet me sfida në Gjykatën e Lartë të Brazilit, çka do të thotë se përplasja politike mund të zhvendoset shpejt në terrenin kushtetues dhe gjyqësor.
Një tjetër goditje politike për qeverinë Lula
Pas votimit në Kongres, disa ligjvënës shpërthyen në thirrje për “liri”, ndërsa Flavio Bolsonaro falënderoi publikisht deputetët dhe senatorët për vendimin.
Zhvillimi vjen vetëm një ditë pasi Senati refuzoi kandidaturën e Lulës për Gjykatën e Lartë, Jorge Messias. Sipas analistëve të cituar në materialin burimor, kjo tregon rritjen e ndikimit të kampit konservator dhe momentumin politik të familjes Bolsonaro, në një fazë kur Lula synon një mandat të katërt.
Për momentin, Bolsonaro mbetet i dënuar dhe në arrest shtëpie, por vendimi i Kongresit ka hapur një derë të fortë politike dhe ligjore për uljen e dënimit të tij.
Nëse Gjykata e Lartë nuk e bllokon ligjin e ri, një nga çështjet më të rënda politike në Brazil mund të marrë një kthesë që deri pak kohë më parë dukej e pamundur.