Qytetet kryesore të Iranit kanë hyrë në ditë ceremonish përkujtimore që, sipas planit të autoriteteve, do të kulmojnë më 9 korrik me funeralin e Ali Khameneit. Në terren, tabloja paraqitet si një kombinim i mobilizimit masiv, kufizimeve publike dhe një pranie të shtuar sigurie, ndërsa pushteti iranian kërkon ta kthejë ngjarjen në një demonstrim uniteti dhe force politike.
Pushime zyrtare, biznese të mbyllura dhe qendra të bllokuara
Sipas informacionit të publikuar nga autoritetet iraniane, Teherani, si edhe qytetet e shenjta të Qomit dhe Mashhadit, kanë shpallur ditë pushimi në funksion të ceremonive. Bizneseve u është kërkuar të mbyllen nga e shtuna deri të hënën, një masë që pritet të ndikojë drejtpërdrejt në ritmin normal të jetës urbane.
Ceremonia publike pritet të nisë të shtunën në kompleksin Grand Mosalla në qendër të Teheranit, një hapësirë që përdoret për lutjet e së premtes dhe tubimet më të mëdha fetare në vend. Përgatitjet atje po vazhdojnë me ritëm të lartë, me fokus te hyrjet, daljet dhe menaxhimi i turmave.
Shteti kërkon pjesëmarrje masive dhe e paraqet si mesazh politik
Sipas versionit zyrtar, ceremonia po organizohet jo vetëm si homazh mortor, por edhe si moment i unitetit kombëtar dhe rezistencës ndaj presioneve të jashtme. Presidenti iranian Masoud Pezeshkian u ka bërë thirrje qytetarëve të marrin pjesë, duke e paraqitur praninë e tyre si një mesazh për komunitetin ndërkombëtar.
Kjo tregon se funerali nuk po trajtohet vetëm si ngjarje fetare apo shtetërore, por edhe si një skenë politike ku regjimi synon të masë dhe të ekspozojë kontrollin mbi shoqërinë dhe aftësinë për mobilizim publik.
Paqartësi për Mojtaba Khamenein dhe ekspozimin e trupave
Sipas planit të bërë publik, gjatë ceremonisë do të ekspozohen edhe trupat e disa prej të afërmve të vrarë të Khameneit, së bashku me trupin e tij. Mbetet ende e paqartë nëse djali i tij, Mojtaba Khamenei, i shpallur si Udhëheqësi i ri Suprem i Iranit, do të jetë i pranishëm në funeral.
Raportimet thonë se ai ndodhej pranë të atit më 28 shkurt, kur streha e tyre u godit nga raketa amerikane dhe izraelite. Sipas të njëjtave raportime, ai u plagos dhe që prej asaj kohe nuk është shfaqur më në publik.
Varrimi i shtyrë dhe itinerari përtej Iranit
Pas ceremonisë në Teheran, trupi i Ali Khameneit pritet të dërgohet në Irak për homazhe në Qerbela dhe Naxhaf, përpara se të varroset në Qom më 9 korrik. Itinerari tregon se autoritetet po i japin ngjarjes edhe një dimension rajonal, përtej kufijve të Iranit.
Vonesa e varrimit ka tërhequr vëmendje, pasi në traditën myslimane të ndjerët zakonisht varrosen brenda një kohe të shkurtër. Autoritetet iraniane kanë mohuar zërat se trupi është varrosur përkohësisht, duke pretenduar se gjithçka është bërë në përputhje me rregullat e fesë islame.
Sfida logjistike dhe demonstrim force në terren
Organizimi i ceremonive është paraqitur si një operacion i madh logjistik. Sipas planit zyrtar, janë parashikuar zona të mëdha parkimi në periferi të Teheranit, prej nga vizitorët do të transportohen me autobusë drejt qendrës së qytetit.
Kazermat dhe shkollat janë vënë në dispozicion për akomodimin e pelegrinëve që pritet të mbërrijnë nga i gjithë vendi. Në Grand Mosalla po ndërtohen platforma dhe po riorganizohen hapësirat për të përballuar turmat, në një skenar që e kthen kryeqytetin iranian në një qytet nën regjim ceremonial dhe sigurie të lartë.
Ceremonitë pritet të vazhdojnë deri më 9 korrik, ndërsa autoritetet iraniane përpiqen ta përdorin funeralin si provë legjitimiteti dhe ndikimi, brenda dhe jashtë vendit.
Sa masive do të jetë realisht pjesëmarrja dhe sa spontane do të jetë ajo, kjo mbetet për t’u parë përtej koreografisë së ndërtuar nga shteti.