Shërbimi Federal i Sigurisë i Rusisë ka shpallur akuza të rënda ndaj Pavel Durov, themeluesit të Telegramit, duke pretenduar se platforma ka lehtësuar aktivitete terroriste. Sipas versionit zyrtar të Moskës, ndaj tij është lëshuar edhe një urdhër ndërkombëtar arresti, një lëvizje që vjen në një klimë të njohur presioni të vazhdueshëm të autoriteteve ruse ndaj platformave dixhitale që nuk i kontrollojnë dot plotësisht.
Akuza të forta nga FSB-ja
Sipas FSB-së, akuzat lidhen me mosheqjen nga Telegram të materialeve që autoritetet ruse i konsiderojnë të përdorura nga shërbimet speciale ukrainase, si edhe nga organizata që Moska i cilëson terroriste dhe ekstremiste.
Në të njëjtin version zyrtar pretendohet se këto materiale kanë shërbyer për planifikim dhe koordinim të akteve të sabotimit, sulmeve terroriste, vrasjeve masive dhe operacioneve të mashtrimit kibernetik brenda territorit rus. Deri tani, këto mbeten pretendime të palës ruse.
Asnjë reagim nga Durov dhe Telegram
Deri në këtë moment nuk ka pasur reagim zyrtar nga Pavel Durov apo nga kompania Telegram për akuzat dhe për urdhër-arrestin e bërë publik nga autoritetet ruse.
Mungesa e një qëndrimi publik e lë çështjen të mbështetur vetëm mbi deklarimet e institucioneve ruse, ndërsa pesha reale juridike dhe zbatimi ndërkombëtar i këtij urdhri mbeten për t’u parë.
Telegram në qendër të përplasjes me Kremlinin
Telegram, i themeluar në vitin 2013, ka mbi një miliard përdorues në mbarë botën dhe përdoret gjerësisht si në Rusi, ashtu edhe në Ukrainë, sidomos në kushtet e luftës dhe propagandës së dyanshme.
Rusia ka tentuar prej kohësh të kufizojë përdorimin e platformës, ndërsa paralelisht ka promovuar shërbimin shtetëror të mesazheve MAX si alternativë. Kjo e bën lëvizjen e fundit të FSB-së pjesë të një përplasjeje më të gjerë mes shtetit rus dhe një platforme që i ka shpëtuar kontrollit të plotë institucional.
Kush është Pavel Durov
Pavel Durov ka lindur në Rusi, por aktualisht është shtetas i Emirateve të Bashkuara Arabe dhe Francës. Ai njihet edhe si themelues i rrjetit social VKontakte.
Durov u largua nga Rusia në vitin 2014, pasi shiti aksionet e tij në kompani në një periudhë presioni nga autoritetet ruse. Profili i tij prej vitesh është i lidhur me konfliktin mes pavarësisë së platformave teknologjike dhe kërkesave të shteteve për kontroll më të fortë.
Nën hetim edhe në Francë
Përveç frontit me Rusinë, Durov po përballet edhe me një hetim në Francë. Autoritetet franceze po shqyrtojnë pretendimet se Telegram nuk ka marrë masa të mjaftueshme për të frenuar aktivitetet kriminale në platformë dhe nuk ka bashkëpunuar plotësisht me organet e zbatimit të ligjit.
Ndryshe nga rasti rus, në Francë bëhet fjalë për një proces hetimor në zhvillim. Durov i ka mohuar të gjitha akuzat që rëndojnë ndaj tij.
Lëvizja e fundit e Moskës e vendos sërish Telegramin në epiqendër të përplasjes mes sigurisë shtetërore, lirisë së komunikimit dhe kontrollit politik mbi platformat globale.
Për momentin, akuza penale dhe urdhri i arrestimit mbështeten te njoftimi i FSB-së, ndërsa mungesa e një përgjigjeje nga Durov dhe Telegram mban të hapura pikëpyetjet mbi prapavijën dhe pasojat konkrete të këtij hapi.