Përplasja mes institucioneve për pagat e magjistratëve ka hyrë në fazë penale. Një grup nëpunësish autorizues të gjykatave, bashkë me drejtues të organizatave të gjyqtarëve dhe prokurorëve, kanë kallëzuar në SPAK ministrin e Financave Petrit Malaj, ndërsa në qendër të çështjes është bllokimi i pagave të muajit gusht dhe dyshimi se ekzekutimi i një vendimi gjyqësor është penguar nga administrata financiare.
Kallëzimi prek ministrin, sekretarin e përgjithshëm dhe degët e Thesarit
Kallëzimi penal është dorëzuar më 8 shtator nga 20 nëpunës autorizues të gjykatave të vendit, së bashku me kryetarët e Unionit të Gjyqtarëve, Shoqatës Kombëtare të Gjyqtarëve dhe Shoqatës së Prokurorëve.
Në kallëzim përfshihen ministri i Financave Petrit Malaj, sekretari i përgjithshëm i ministrisë Gentian Këri dhe përgjegjësit e 16 degëve të Thesarit në rrethe. Kërkesa ndaj SPAK është që të hetohen për “shpërdorim detyre”, “pengim për ekzekutimin e vendimeve të gjykatës” dhe “mosekzekutim pa shkaqe të përligjura i vendimit të gjykatës”.
Në qendër, pagat e gushtit dhe vendimi i Gjykatës Kushtetuese
Çështja lidhet me moskalimin e pagave të gjyqtarëve dhe prokurorëve për muajin gusht 2026. Sipas pretendimeve në kallëzim, bllokimi ka ardhur pasi Gjykata Kushtetuese kishte shfuqizuar më 17 shkurt 2026 ndryshimet e vitit 2023 në ligjin për statusin e gjyqtarëve dhe prokurorëve, duke vlerësuar se ato sillnin një ulje të fshehtë të pagës së magjistratëve.
Gjykata Kushtetuese i kishte lënë Kuvendit afat deri më 31 korrik 2026 për të bërë ndërhyrjet ligjore të nevojshme, por ky afat nuk u respektua. Në këtë boshllëk, sipas versionit të paraqitur në kallëzim, Këshilli i Lartë Gjyqësor urdhëroi zbatimin e pagës referuese bazë sipas parametrave të VKM-së nr. 325/2023, me efekt nga 1 gushti 2026.
Pretendimi: Thesari ndaloi urdhërpagesat pas një mesazhi elektronik
Sipas kallëzuesve, degët e Thesarit në pothuajse të gjithë vendin, me përjashtim të Kukësit dhe Dibrës, refuzuan të zbatonin urdhërpagesat me formulën e re. Shkaku, sipas tyre, ishte një mesazh elektronik i përcjellë nga sekretari i përgjithshëm i Ministrisë së Financave.
Ky është një nga elementët më të ndjeshëm të dosjes, pasi ngre pikëpyetje nëse një komunikim administrativ është përdorur praktikisht për të frenuar zbatimin e një vendimi që burokratët e drejtësisë e konsiderojnë të detyrueshëm.
Ministria flet për verifikime ligjore, kallëzuesit e quajnë tejkalim kompetencash
Në një shkresë të datës 2 shtator drejtuar dy këshillave, ministri Malaj e ka arsyetuar bllokimin me nevojën për verifikime mbi bazën ligjore të listëpagesave dhe ka premtuar pagesë të shpejtë pas miratimit të ndryshimeve nga Kuvendi.
Por kallëzuesit e kundërshtojnë këtë qëndrim. Sipas tyre, as Ministria e Financave dhe as Thesari nuk kanë kompetencë ligjore për të bllokuar në mënyrë të njëanshme ekzekutimin e një vendimi gjyqësor, edhe në rast mosmarrëveshjeje administrative. Ata pretendojnë se rruga e vetme ligjore për shtetin do të ishte ndjekja e çështjes në gjykatë, jo pezullimi faktik i pagesave.
Çfarë i kërkohet SPAK-ut të verifikojë
Në kallëzim kërkohet administrimi i dokumentacionit që lidhet me vendimet e Gjykatës Kushtetuese, KLGJ-së dhe KLP-së, si edhe i korrespondencës mes Ministrisë së Financave dhe degëve të Thesarit.
Po ashtu kërkohet verifikimi i gjurmëve elektronike të veprimeve në sistemin e Thesarit dhe sqarimi nëse fondet buxhetore për pagat e gushtit 2026 kanë qenë realisht të disponueshme. Këto verifikime pritet të jenë thelbësore për të kuptuar nëse kemi të bëjmë me një ngërç ligjor, siç sugjeron versioni zyrtar, apo me një ndërhyrje administrative që ka bllokuar zbatimin e vendimeve në sistemin e drejtësisë.
Mes firmëtarëve të kallëzimit përmenden, ndër të tjerë, Erjon Bani, Gerd Hoxha, Ilirjan Hysa, Fjorald Behari, Gezim Spahiu, Lirim Bulica, Entiljano Spahiu, Orald Hoxha, Enri Rista, Ardian Dvorani, Ervin Sulaj, Mirjan Mustafaj dhe Elis Dine.
Përtej debatit teknik mbi listëpagesat, çështja po e zhvendos përplasjen në një terren më të rëndë: te dyshimi nëse administrata financiare ka vendosur kufi mbi zbatimin e vendimeve që prekin pushtetin gjyqësor.