Parlamenti i ri i Izraelit nisi punën mes tensioneve të forta, me përplasje që shpërthyen vetëm pak minuta pas betimit të deputetëve. Seanca inauguruese e Knesetit, që në teori duhej të shënonte një fillim institucional, u kthye shpejt në arenë akuzash, ndërprerjesh dhe lufte të hapur politike.
Betimi u mbyll, përplasja nisi menjëherë
Britmat dhe ndërhyrjet e njëpasnjëshme gjatë fjalimeve nxorën në pah ndarjet e thella mes kampeve politike dhe klimën e ndezur që po shoqëron tranzicionin pas zgjedhjeve.
Presidenti Isaac Herzog, në hapje të seancës, u bëri thirrje partive të lënë mënjanë përplasjet dhe të gjejnë gjuhë të përbashkët për formimin e qeverisë së re. Por thirrja për kompromis nuk zgjati shumë: menjëherë më pas, drejtuesit politikë kaluan në tone të ashpra.
Opozita kërkon fundin e qeverisjes së Netanyahut
Pak para nisjes së seancës, udhëheqësi i opozitës Gandhi Eisenkot deklaroi se synon krijimin sa më të shpejtë të një qeverie të re, me objektiv të qartë largimin e Benjamin Netanyahut nga pushteti.
Nga ana tjetër, Netanyahu përsëriti thirrjen për një qeveri të unitetit kombëtar. Në fjalimin e tij, kryeministri në largim u ndal edhe te Irani, për të cilin pretendoi se po punon për të ringjallur programin bërthamor, dhe argumentoi se përballë këtyre rreziqeve partitë duhet të bashkohen.
Akuza për propagandë dhe gjuhë përçarëse
Përplasja u ashpërsua kur Netanyahu sulmoi partitë arabe Raam dhe Lista e Përbashkët, duke i akuzuar se synojnë shkatërrimin e Izraelit. Ai paralajmëroi gjithashtu kundërshtarët politikë të mos mbështeten te votat e tyre për ndërtimin e një koalicioni qeverisës.
Eisenkot reagoi menjëherë, duke e cilësuar fjalimin e Netanyahut mashtrues, përçarës dhe të turpshëm. Sipas tij, ceremonia e betimit të parlamentit të ri u përdor për propagandë politike, në vend që të ruante karakter institucional.
Në qendër edhe 7 tetori dhe lidhjet e pretenduara me Katarin
Tensionet u zhvendosën më tej te sulmi i 7 tetorit 2023 dhe te lidhjet e pretenduara të disa bashkëpunëtorëve të Netanyahut me Katarin. Naftali Bennett dhe deputetë të tjerë e ndërprenë disa herë kryeministrin në largim, duke kërkuar sqarime për këto pretendime dhe për refuzimin e një komisioni shtetëror hetimor.
Në kulmin e debatit, Bennett e pyeti me tone të larta për hetimin e ngjarjeve të 7 tetorit, për këshilltarët e tij të lidhur, sipas pretendimeve të ngritura, me Katarin, si edhe për arsyen pse Katari nuk shpallet shtet armik. Përplasjes iu bashkua edhe kreu i grupit parlamentar të Likud-it, Ofir Katz, i cili reagoi ndaj Bennett me akuza politike ndaj kampit kundërshtar.
Protestë në sallë dhe përplasje edhe me deputetët arabë
Situata u tensionua më tej kur kreu i Partisë Demokratike, Yair Golan, së bashku me deputetët e partisë së tij, u largua nga salla plenare në shenjë proteste. Deputeti Gilad Kariv vijoi me akuza të drejtpërdrejta ndaj Netanyahut lidhur me paratë e pretenduara nga Katari.
Edhe ceremonia e betimit të deputetëve nuk i shpëtoi konfliktit. Ministri në largim i ekstremit të djathtë, Itamar Ben Gvir, u përplas verbalisht me Yousef Jabarin të Listës së Përbashkët, duke e akuzuar për mbështetje të Hamasit. Seanca e parë e Knesetit të ri la kështu pak vend për iluzione mbi një fillim normal institucional dhe shumë shenja për një betejë të gjatë në negociatat për qeverinë e ardhshme.
Pamjet nga seanca e parë e parlamentit treguan jo thjesht tension politik, por një sistem të futur thellë në logjikën e bllokimit dhe akuzës reciproke.
Me këtë klimë, formimi i qeverisë së re në Izrael duket se do të kalojë përmes negociatave të vështira, përplasjeve publike dhe një polarizimi që tashmë është shfaqur hapur brenda sallës plenare.