Një pjesë e rëndësishme e prokurimeve në infrastrukturë duket se është nën lupën e SPAK, të paktën sipas vlerësimit të gazetarit të ekonomisë Klodian Tomorri, i cili e paraqiti çështjen si një nga hetimet me peshën më të madhe financiare në vend. Në qendër të debatit nuk është vetëm përgjegjësia penale, por edhe pyetja që mbetet zakonisht pa përgjigje në dosjet e mëdha: ku shkuan paratë dhe a kthehen ato ndonjëherë te publiku?
11-12 procedura dhe qindra milionë euro në lojë
Në një deklarim televiziv, Tomorri tha se SPAK ka në hetim 11 deri në 12 procedura që lidhen me sektorin e infrastrukturës, me një vlerë që sipas tij shkon në 300-400 milionë euro.
Ai e cilësoi këtë si dosjen më të rëndësishme për nga efekti financiar, duke pasur parasysh se infrastruktura përfshin miliarda euro prokurime dhe një peshë të madhe në përdorimin e parave publike.
Pikëpyetja kryesore: sa është dëmi financiar
Sipas Tomorrit, prova reale për një hetim të tillë nuk mbaron te identifikimi i procedurave, por te përcaktimi i dëmit që mund t’u jetë shkaktuar qytetarëve dhe përfitimeve që mund të jenë nxjerrë përmes ryshfeteve, nëse korrupsioni provohet.
Kjo është edhe pika ku hetimet e profilit të lartë zakonisht ndeshen me skepticizëm publik: shifrat përmenden, përgjegjësit diskutohen, por dëmi financiar shpesh mbetet i paqartë ose i papërkthyer në rikuperim konkret.
Skepticizëm për rikuperimin e parave
Tomorri u shpreh i rezervuar për rezultatet financiare të hetimeve të deritanishme, duke theksuar se në aferat e hetuara deri më sot nuk është parë, sipas tij, një dosje e plotë që të përcaktojë qartë vlerën e dëmit.
Ai ngriti edhe problemin e rikuperimit të parave, duke vënë në dukje se në shumë raste debati publik dhe juridik ka mbetur te akuza të tilla si “shpërdorim detyre” apo “shkelje e barazisë në tender”, ndërsa fondet e dyshuara si të humbura kanë mbetur pa adresë të qartë.
Aludimet për klimën politike rreth Ballukut
Në të njëjtin koment, Tomorri lidhi ecurinë e goditjeve brenda mazhorancës me raportin politik me kryeministrin, duke pretenduar se kur ka pasur distancim nga Edi Rama, më pas ka ardhur edhe ndërhyrja e SPAK.
Ai dha edhe një vlerësim personal për Belinda Ballukun, duke thënë se nga jashtë duket sikur "temperatura" ndaj saj ka ndryshuar dhe se nuk duket më aq e fuqishme sa më parë. Kjo mbetet një lexim politik i gazetarit, jo një fakt i konfirmuar nga institucionet.
Përtej emrave dhe peshës politike të çështjes, thelbi mbetet te llogaria që u kërkohet institucioneve: nëse ka abuzim me tenderat dhe pasurinë publike, qytetarët presin jo vetëm hetime dhe ndëshkime, por edhe gjurmimin e parave deri në fund.