Hetimi për 12 tenderë publikë në infrastrukturë po hyn në një fazë kyçe. Sipas versionit të SPAK, në dosje janë 31 të pandehur në gjendje të lirë dhe vetëm një i arrestuar, ndërsa nën akuzë janë ish-zyrtarë të lartë, drejtues institucionesh dhe biznesmenë që dyshohet se kanë përfituar ose ndikuar në procedura të parregullta.
Dosja që prek kupolën e ish-Ministrisë së Infrastrukturës
Në qendër të çështjes është Belinda Balluku, ish-zëvendëskryeministre dhe ish-ministre e Infrastrukturës dhe Energjetikës. Sipas akuzës, ajo dhe një zinxhir vartësish dyshohet se kanë favorizuar fitues në kundërshtim me barazinë në tenderë, në disa prej projekteve më të rëndësishme rrugore dhe publike.
Në listën e të pandehurve përfshihen edhe ish-Sekretarja e Përgjithshme e ministrisë, Viola Haxhiademi, drejtori i Hekurudhave Ergys Verdho, si edhe ish-drejtues të ARRSH-së, Evis Berberi dhe Gentian Gjyli. Të premten, Gjyli u paraqit në SPAK për t’u njohur me akuzën.
Vetëm një në burg, ndërsa akuzat janë të rënda
Pavarësisht peshës së akuzave, në paraburgim ndodhet vetëm ish-kreu i ARRSH-së, Evis Berberi. Sipas hetimit, nga telefoni i tij janë zbuluar komunikime që prokuroria i konsideron të rëndësishme për skemën e dyshuar rreth tenderëve.
Akuzat e ngritura në dosje përfshijnë shkelje të barazisë në tenderë, korrupsion, pastrim parash, shpërdorim detyre, falsifikim dokumentesh dhe mosdeklarim pasurie. Kjo e bën çështjen një nga dosjet më të ndjeshme të viteve të fundit për mënyrën se si janë administruar fondet publike në sektorin e infrastrukturës.
Projektet nën hetim dhe emrat e biznesit
Mes procedurave të verifikuara nga SPAK janë përmendur Tuneli i Llogarasë, segmente të Unazës së Jashtme të Tiranës, godina e Albcontrol dhe dy lote të aksit të Porto Romanos. Bëhet fjalë për projekte me peshë të lartë financiare dhe ndikim të drejtpërdrejtë në buxhetin publik.
Në listën e personave të marrë të pandehur janë edhe biznesmenë si Ram Geci, Artan Sako, Paqsor Buzi, Arbër Abazi, Pandeli Carapuli dhe të tjerë. Dy persona juridikë të përfshirë në dosje janë “Eurocol” dhe “Alko Impex General Construction”.
Çfarë akuzash rëndojnë mbi të pandehurit
Sipas akuzës, Belinda Balluku dyshohet për shkelje të barazisë në 9 tenderë, korrupsion, pastrim parash dhe mosdeklarim pasurie. Ndaj Pandeli Carapulit është ngritur akuza për pastrim parash, ndërsa për korrupsion aktiv vepra rezulton e parashkruar. Dosja e lidh këtë episod me vilën në Dhërmi, e sekuestruar nga SPAK.
Emra të tjerë përballen me akuza të ndryshme: Arbër Abazi për korrupsion aktiv dhe falsifikim dokumentesh; Paqsor Buzi, Artan Sako dhe Ram Geci për falsifikim dokumentesh; Viola Haxhiademi dhe Ergys Verdho për shpërdorim detyre. Një numër i gjatë zyrtarësh dhe ish-zyrtarësh akuzohen për shkelje në tendera, në disa raste të shoqëruara edhe me shpërdorim detyre.
Mbyllja e hetimeve nuk përbën vendim fajësie, por tregon se SPAK pretendon se ka grumbulluar prova të mjaftueshme për t’ia kaluar çështjen fazës tjetër procedurale.
Pesha e dosjes lidhet jo vetëm me numrin e të pandehurve, por me dyshimet se procedurat për vepra publike me vlerë të lartë mund të jenë deformuar nga interesat politike dhe ekonomike. Pikërisht këtu pritet të testohet jo vetëm akuza, por edhe mënyra si drejtësia do të trajtojë një dosje që prek nivelet më të larta të ish-qeverisjes.