Një marrëveshje mes Shteteve të Bashkuara dhe Iranit duket më pranë se më parë, të paktën sipas versionit të raportuar nga New York Times dhe një zyrtar i lartë amerikan. Megjithatë, edhe pse palët thuhet se kanë rënë dakord në parim, miratimi përfundimtar nga udhëheqësit politikë ende nuk është mbyllur dhe mund të kërkojë disa ditë të tjera.
Dakordësi në parim, por jo marrëveshje e mbyllur
Sipas informacionit të cituar nga New York Times, SHBA dhe Irani kanë arritur një dakordësi paraprake që mund të çojë në uljen e tensioneve dhe, sipas versionit amerikan, drejt përfundimit të luftës në Lindjen e Mesme.
Por ky zhvillim mbetet ende në fazë të brishtë. I njëjti burim ka bërë të ditur se firmosja ose miratimi final nga liderët e të dyja palëve nuk është garantuar ende dhe mund të vonohet për disa ditë.
Çfarë përfshin marrëveshja e propozuar
Sipas zyrtarit amerikan të cituar, marrëveshja do të mundësonte rihapjen e Ngushticës së Hormuzit, një pikë kyçe për qarkullimin e energjisë dhe tregtinë ndërkombëtare.
Në të njëjtën kohë, Irani do të duhej të hiqte dorë nga uraniumi i pasuruar në nivele të larta. Megjithatë, mënyra konkrete se si Teherani do ta zbatonte këtë kusht mbetet ende objekt negociatash, çka tregon se një pjesë thelbësore e dosjes nuk është zgjidhur plotësisht.
Presioni amerikan mbi çështjen bërthamore
Sipas materialit burimor, presidenti Donald Trump ka insistuar që Shtetet e Bashkuara ta marrin nën kontroll këtë material, si pjesë e angazhimit të tij për të frenuar programin bërthamor të Iranit.
Ky detaj e bën të qartë se përtej retorikës për ulje tensionesh, në tryezë mbetet një negociatë me peshë të lartë strategjike, ku kontrolli mbi materialin bërthamor shihet si një nga pikat më sensitive.
Rubio: Mund të ketë lajme, por pa garanci
Sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, deklaroi gjatë një vizite në Indi se SHBA mund të kenë “ndoshta sot” diçka për të njoftuar lidhur me bisedimet me Iranin.
Megjithatë, ai vetë e uli tonin e pritshmërive, duke thënë se nuk do t’i jepte shumë rëndësi faktit që të dyja palët nuk arritën marrëveshje të dielën. Për marrëveshjen e propozuar, Rubio tha se në tryezë ekziston një bazë që ai e konsideron solide për hapjen e ngushticës, mbajtjen e saj të hapur dhe hyrjen në negociata reale e me afat të kufizuar për çështjen bërthamore.
Deri tani, sinjalet publike flasin për një afrim mes palëve, por jo për një zgjidhje të vulosur. Në mungesë të një konfirmimi final nga drejtuesit e SHBA-së dhe Iranit, marrëveshja mbetet në territorin e pritjes dhe të formulimeve të kujdesshme.
Për momentin, ajo që paraqitet si progres diplomatik mbështetet kryesisht te burime anonime dhe deklarata të rezervuara, çka lë ende hapësirë për kthesa në orët ose ditët në vijim.