Pas disa ditësh shtrenjtimi, nafta ka pësuar një ulje të ndjeshme në tregun me pakicë, duke zbritur në 199 lekë për litër në disa prej operatorëve kryesorë. Lëvizja e kthen çmimin nën pragun psikologjik të 200 lekëve, por njëkohësisht ngre sërish pyetje për mënyrën se si tregu vendas i transmeton rritjet dhe uljet.
Rënie me 15 lekë në pikat e shitjes
Një vëzhgim i bërë mbrëmjen e sotme tregon se disa nga rrjetet kryesore të tregtimit të karburanteve e kanë ulur çmimin e naftës nga 214 lekë në 199 lekë për litër.
Kjo është hera e parë pas disa javësh që nafta në pakicë rikthehet nën kufirin e 200 lekëve, pas një periudhe rritjesh të shpejta në tregun vendas.
Tregjet ndërkombëtare po japin sinjalin e kundërt
Ulja vjen në një moment kur edhe tregjet ndërkombëtare kanë nisur të reflektojnë rënie të çmimit të naftës, pas shtrenjtimit të fortë të javëve të fundit.
Ajo që bie në sy është ritmi me të cilin luhatjet jashtë vendit reflektohen te pompat shqiptare: rritjet zakonisht përcillen menjëherë, ndërsa uljet vihen nën vëzhgim për mënyrën dhe shpejtësinë me të cilën zbatohen nga operatorët.
Rikthehet në debat Bordi i Transparencës
Zhvillimi sjell sërish në vëmendje periudhën mars-qershor, kur për shkak të luhatjeve të forta në bursat ndërkombëtare u aktivizua Bordi i Transparencës.
Në atë fazë, çmimet maksimale të karburanteve përcaktoheshin nga Bordi dhe, sipas versionit zyrtar, monitoroheshin në terren për zbatimin e tyre nga operatorët.
Këtë herë pa vendim administrativ
Ndryshe nga periudha kur çmimet kalonin përmes vendimmarrjes administrative, ulja e mbrëmjes së sotme është reflektuar drejtpërdrejt nga operatorët në tregun me pakicë.
Nëse qeveria do të rikthejë ose jo funksionimin e Bordit, mbetet ende e paqartë. Për momentin, lëvizja e çmimit po ndodh në terren dhe jo përmes një njoftimi institucional.
Rënia në 199 lekë për litër lehtëson përkohësisht faturën e konsumatorëve, por nuk zbeh dyshimet e kahershme mbi mënyrën se si funksionon tregu i karburanteve në Shqipëri.
Pikërisht për këtë arsye, çdo ulje e çmimit lexohet jo vetëm si zhvillim ekonomik, por edhe si test për transparencën reale të operatorëve dhe të institucioneve.