Shkarkimi i gjeneralit amerikan Brett Sylvia po paraqitet nga zyrtarë në Uashington si pjesë e goditjes ndaj rrjedhjeve të informacionit në Pentagon. Por detajet e publikuara deri tani tregojnë edhe një përplasje tjetër: kufizime të forta ndaj mediave, komunikime joformale me gazetarë dhe tensione të brendshme për mënyrën si u menaxhua largimi i një prej figurave kyçe të planifikimit ushtarak amerikan.
Raporti i brendshëm dhe dështimi në testet e poligrafit
Sipas një raporti të brendshëm hetimor, të cituar nga Axios, Sylvia pranoi se kishte nxjerrë informacione të klasifikuara për Ukrainën dhe Iranin te dy gazetarë, gjatë një periudhe prej rreth një viti.
Në të njëjtin version zyrtar thuhet se ai dështoi në katër teste me detektor gënjeshtre, çka dyshohet se çoi më pas në pranimin e kontakteve dhe të rrjedhjes së informacionit. Raporti thekson se gjenerali bashkëpunoi me hetuesit, iu përgjigj pyetjeve për komunikimet me gazetarët dhe dorëzoi telefonin personal për ekspertizë dixhitale.
Pak ditë më parë, sekretari amerikan i Mbrojtjes Pete Hegseth vendosi shkarkimin e tij nga posti që konsiderohej ndër më të rëndësishmit në planifikimin ushtarak në Pentagon.
Takime me gazetarë edhe pas kufizimeve të aksesit
Sipas hetimit, rrjedhja e informacionit dyshohet të ketë nisur në qershor 2025, pra përpara se Pentagoni të vendoste kufizime më të forta për aksesin e mediave të mëdha në institucion.
Kontaktet, sipas raportit, vazhduan edhe pas këtyre kufizimeve, si përmes aplikacionit të enkriptuar Signal, ashtu edhe përmes një takimi personal në një restorant në Arlington të Virxhinias.
Hetuesit pretendojnë se një prej takimeve ndodhi pasi gazetarit i ishte hequr akreditimi për hyrje në Pentagon. Në atë takim, Sylvia dyshohet se përdori shënime të mbajtura gjatë shqyrtimit të një raporti të klasifikuar për t'i përcjellë gojarisht informacion mbi ndihmën amerikane për Ukrainën. Sipas raportit, gazetari në fjalë po punonte për një libër dhe kishte zhvilluar dy takime me gjeneralin.
Dyshime për fshirje gjurmësh në Signal
Një pjesë e veçantë e hetimit lidhet me komunikimet përmes Signal. Zyrtarët amerikanë dyshojnë se gjenerali mund të ketë fshirë qëllimisht gjurmët e kontakteve me njërin prej gazetarëve.
Versioni i Sylvia-s, sipas raportit, është se ai mori mesazhe nga një gazetar diku mes qershorit dhe korrikut, por nuk e mbante mend saktësisht përmbajtjen e komunikimit, veçse vlerësonte se lidhej me Iranin.
Ai u tha hetuesve se nuk iu përgjigj mesazhit dhe se, gjatë përpjekjes për ta fshirë, hoqi pa dashje të gjithë bisedën. Si pasojë, nga telefoni i tij personal u zhdukën edhe regjistrat e telefonatave të kryera përmes aplikacionit.
Përplasje të brendshme dhe presion për deklaratë mbrojtëse
Çështja nuk mbeti vetëm te rrjedhja e informacionit. Sipas një zyrtari amerikan të cituar nga Axios, ushtruesi i detyrës së sekretarit të Ushtrisë, Adam Telle, dhe zyra e tij kishin ushtruar presion mbi Shtabin e Përbashkët për të publikuar një deklaratë në mbështetje të Sylvia-s.
Sipas të njëjtit pretendim, synimi ishte të zbutet dëmi nga zbulime të tjera të mundshme mbi arsyet reale të shkarkimit. Më pas, pasi një zyrtar i Departamentit të Mbrojtjes informoi Shtabin për shkaqet e largimit, deklarata thuhet se u tërhoq.
Një zyrtar i ushtrisë amerikane i hodhi poshtë kategorikisht këto pretendime, duke i cilësuar si pjesë e një fushate të koordinuar gënjeshtrash dhe duke mohuar çdo përfshirje të zyrës së Telle në publikimin e një deklarate pro gjeneralit.
Goditja ndaj rrjedhjeve dhe tensioni me mediat
Shkarkimi i Sylvia-s vjen në një moment kur drejtuesit e Pentagonit, nën drejtimin e Hegseth, po ashpërsojnë qasjen ndaj rrjedhjeve të informacionit drejt mediave.
Në korrik, Departamenti amerikan i Mbrojtjes njoftoi krijimin e një grupi të përbashkët pune me Departamentin e Drejtësisë për identifikimin e personave që nxjerrin informacione nga Pentagoni. Po ashtu, shërbimit ligjor iu kërkua t'i japë përparësi ndjekjes penale të rasteve të publikimit të paautorizuar të informacionit për mediat.
Kjo linjë e ashpër ka shoqëruar edhe kufizime të forta ndaj gazetarëve që mbulojnë çështjet e mbrojtjes. Që prej vitit të kaluar, disa reporterë dhe përfaqësues organizatash mediatike kishin dorëzuar akreditimet në shenjë proteste ndaj kufizimeve për aksesin dhe mbulimin e lajmeve nga Pentagoni.
Rasti i Sylvia-s po paraqitet si një shembull i fortë i disiplinës së brendshme në ushtrinë amerikane, por ngre edhe pyetje për balancën mes sigurisë, transparencës dhe presionit institucional ndaj medias.
Deri tani, pjesa më e madhe e pretendimeve mbështetet në raportime për një hetim të brendshëm dhe në deklarata zyrtarësh, ndërsa tensioni mes Pentagonit dhe gazetarëve mbetet një pjesë thelbësore e kësaj historie.