Bashkimi Evropian do të jetë i pranishëm në bisedimet për Ukrainën që pritet të zhvillohen këtë javë në Abu Dhabi, një sinjal se Brukseli po kërkon të mos mbetet spektator në diskutimet që prekin drejtpërdrejt sigurinë e kontinentit. Konfirmimi erdhi nga presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, pas një bisede telefonike me presidentin ukrainas Volodymyr Zelensky.
Konfirmimi nga Brukseli
Në një deklaratë publike, Von der Leyen tha se me Zelenskyn ka diskutuar përpjekjet diplomatike për arritjen e paqes dhe takimet e planifikuara në Emiratet e Bashkuara Arabe.
Sipas saj, BE-ja do të jetë e pranishme në Abu Dhabi “së bashku me partnerët”, ndërsa më vonë gjatë javës ajo pritet të takohet me presidentin ukrainas në Dublin për diskutime të mëtejshme mbi hapat drejt paqes.
Çfarë kërkon të mbrojë BE-ja
Në konferencën e sotme për shtyp, zëdhënësja e Komisionit Evropian, Paola Pinho, tha se BE-ja synon të paraqitet me një qëndrim të përbashkët në këto bisedime dhe të mbrojë interesat e saj, duke e lidhur zhvillimin e luftës në Ukrainë me sigurinë evropiane.
Sipas versionit të Komisionit, një nga mesazhet që Brukseli do të çojë në Abu Dhabi është se diskutimet për arkitekturën e sigurisë evropiane duhet të zhvillohen vetëm pas përfundimit të luftës. Kjo tregon se BE-ja kërkon të vendosë kufij politikë në një proces ku pesha reale e aktorëve në tryezë mbetet ende e paqartë.
Përfaqësimi mbetet pa emra zyrtarë
Komisioni Evropian nuk bëri publik emrin e përfaqësuesit që do të marrë pjesë konkretisht në takim. Megjithatë, sipas Euronews, delegacioni i përbashkët i Komisionit Evropian dhe Këshillit Evropian pritet të drejtohet nga Björn Seibert, shefi i kabinetit të Ursula von der Leyen, dhe Anna-Maria Boura, këshilltarja kryesore për politikën e jashtme e presidentit të Këshillit Evropian, António Costa.
Mungesa e një njoftimi të plotë zyrtar për nivelin e përfaqësimit lë hapësirë për pyetje mbi peshën konkrete që BE-ja do të ketë në këto bisedime, përtej deklarimeve politike se do të jetë “e pranishme”.
Takime të tjera dhe alarmi për Detin e Zi
Sipas zëdhënëses së Komisionit, përpjekjet për paqe në Ukrainë do të jenë në qendër edhe të takimit jozyrtar të Këshillit Evropian më 13 nëntor në Dublin, si edhe të diskutimeve në kuadër të Forumit të Berlinit. Në fokus pritet të jenë diplomacia, mbështetja për Ukrainën dhe çështjet e financimit.
Ndërkohë, Von der Leyen njoftoi se ka nisur një vizitë në Rumani dhe Bullgari, duke paralajmëruar për përshkallëzimin e kërcënimeve të sigurisë në Detin e Zi dhe shtimin e sulmeve që, sipas saj, kanë shkaktuar viktima civile. Ajo kërkoi rikthimin dhe garantimin e lirisë së lundrimit në Detin e Zi dhe përsëriti mbështetjen për thirrjen e Zelenskyt për një armëpushim që të përfshijë infrastrukturën ushqimore dhe energjetike.
Dimri, infrastruktura dhe frika për krizë humanitare
Paola Pinho e përshkroi si dramatike situatën humanitare në Ukrainë dhe akuzoi Rusinë se po godet qëllimisht infrastrukturën nga e cila varet vendi për të përballuar muajt e dimrit.
Sipas Komisionit Evropian, BE-ja po mobilizohet për të garantuar vazhdimësinë e shërbimeve bazë, përfshirë energjinë elektrike, ngrohjen dhe furnizimin me ujë. Këto deklarime e vendosin krizën humanitare dhe mbështetjen financiare në të njëjtin plan me diplomacinë, ndërsa bisedimet në Abu Dhabi pritet të testojnë edhe sa ndikim real mund të ushtrojë Brukseli në terren politik.
Për momentin, ajo që dihet me siguri është se BE-ja kërkon vend në tryezë dhe një zë të vetin për çështjet që prekin sigurinë e Evropës. Mbetet për t’u parë nëse kjo prani do të përkthehet në rol vendimmarrës apo vetëm në pjesëmarrje simbolike.
Në një proces ku diplomacia, lufta dhe interesat strategjike përplasen hapur, deklaratat për unitet evropian mbeten të rëndësishme politikisht, por prova reale do të jetë ndikimi konkret i BE-së në drejtimin që do të marrin negociatat.