Kryetari i Kuvendit, Niko Peleshi, i është drejtuar me letër Presidentes së Komisionit të Venecias, Marta Cartabia, duke kërkuar një vizitë urgjente të raportuesve në Shqipëri. Në qendër të kërkesës është projektligji për financimin e partive politike, një çështje ku politika shqiptare ka vite që prodhon më shumë premtime për standarde sesa transparencë reale.

Kërkesa për vizitë të shpejtë në Tiranë
Në shkresën zyrtare të datës 18 nëntor 2026, Peleshi kërkon që vizita të zhvillohet sa më shpejt, mundësisht javën e ardhshme ose, në alternativë, javën pasuese, në varësi të disponueshmërisë së raportuesve të Komisionit të Venecias.
Sipas versionit zyrtar të përcjellë në letër, kjo vizitë synon diskutimin e rekomandimeve për projektligjin “Për financimin e partive politike” dhe sqarimin e çështjeve që lidhen me tekstin e rishikuar.
Në fokus, një ligj i ndjeshëm për paratë në politikë
Financimi i partive politike mbetet një nga pikat më delikate të reformës zgjedhore, pasi prek drejtpërdrejt mënyrën se si qarkullojnë fondet në jetën politike dhe sa i kontrollueshëm është ky proces nga publiku dhe institucionet.
Peleshi argumenton se takimi me raportuesit do të shërbente për të diskutuar rekomandimet e përfshira në Opinionin e Përbashkët të Komisionit të Venecias dhe të Drejtorisë së Përgjithshme për të Drejtat e Njeriut dhe Shtetin e së Drejtës të Këshillit të Europës, të miratuar në qershor, si edhe për të vlerësuar progresin e pretenduar në hartimin e projektligjit.
Çfarë thotë Kuvendi për ecurinë e procesit
Sipas Kuvendit, Komisioni i Posaçëm Parlamentar për Reformën Zgjedhore, i ngritur me vendimin nr. 74 të datës 27 tetor 2025, e ka përcaktuar ligjin për financimin e partive politike si prioritetin e tij të parë, krahas rekomandimeve të papërmbushura të OSBE/ODIHR-it.
Po sipas shkresës, janë zhvilluar dy raunde konsultimesh me partitë politike, organizatat e shoqërisë civile dhe partnerët ndërkombëtarë. Më tej pretendohet se ekspertët e komisionit kanë shqyrtuar dhe përfshirë në tekst rekomandimet dhe sugjerimet e paraqitura nga Komisioni i Venecias, OSBE/ODIHR-i dhe organizatat e shoqërisë civile.
Letra e Peleshit dhe pesha politike e momentit
Në letrën drejtuar Marta Cartabia, Peleshi shpreh vlerësim për bashkëpunimin me Komisionin e Venecias dhe nënvizon se puna për projektligjin po vijon në funksion të përfshirjes së të gjitha rekomandimeve të dhëna deri tani.
Kërkesa për një angazhim të përshpejtuar të raportuesve vjen në një moment kur reforma zgjedhore mbetet një test i përsëritur për institucionet shqiptare: jo vetëm për cilësinë e ligjeve që prodhojnë, por edhe për gatishmërinë reale për ta bërë më transparent financimin politik, përtej formulimeve zyrtare.
Për momentin, nga letra bëhet e qartë se Kuvendi synon një konsultim të afërt me Komisionin e Venecias përpara avancimit të mëtejshëm të projektligjit.
Mbetet për t’u parë nëse rekomandimet e ekspertëve ndërkombëtarë do të reflektohen në mënyrë thelbësore në ligj, apo nëse procesi do të mbyllet sërish me standarde të deklaruara në letër dhe me pikëpyetje në zbatim.
