Paketa Fiskale 2027 po has kundërshtim të fortë nga organizatat e biznesit, të cilat paralajmërojnë se rritja e disa taksave mund të rëndojë sipërmarrjen në një moment të vështirë për kostot, eksportet dhe kursin e këmbimit. Kritikat nuk ndalen vetëm te përmbajtja e masave, por edhe te mënyra se si, sipas përfaqësuesve të biznesit, po shtyhen përpara pa konsultim real.
Cilat masa po kundërshtohen
Në qendër të kundërshtimeve janë disa nga ndryshimet e parashikuara në paketë: rritja e tatimit mbi fitimin në 17%, rritja e tatimit mbi dividendin nga 8% në 15%, rritja e TVSH-së për turizmin nga 6% në 10% dhe ulja e pragut të TVSH-së në 5 milionë lekë.
Dhoma e Tregtisë dhe Industrisë Tiranë dhe Pro Export Albania thonë se këto masa do të shtojnë barrën fiskale për bizneset, në një kohë kur një pjesë e sipërmarrjes po përballet me kosto të larta operative dhe me efektet e zhvlerësimit të euros.
Dhoma e Tregtisë: jo kundër reformës, por kundër rritjes së barrës
Dhoma e Tregtisë sqaron se mbështet uljen e TVSH-së në 6% për produktet bazë të shportës ushqimore, një kërkesë që, sipas saj, është paraqitur prej vitesh. Por ajo kundërshton që kjo lehtësi të shoqërohet me rritje të tjera taksash për biznesin dhe konsumatorët.
Sipas argumentimit të Dhomës, me tatimin mbi fitimin në 17% dhe TVSH-në standarde në 21%, Shqipëria do të renditej ndër vendet me normat më të larta në Ballkanin Perëndimor. Po ashtu, rritja e tatimit mbi dividendin në 15% konsiderohet prej saj si një goditje për fitimin e riinvestuar dhe për kapitalin vendas.
Turizmi dhe biznesi i vogël në fokus të shqetësimeve
Një tjetër pikë e debatueshme është TVSH-ja për turizmin. Sipas Dhomës së Tregtisë, rritja nga 6% në 10% vjen në një moment të papërshtatshëm për sektorin, kur euro është dobësuar dhe kontratat për sezonin 2027 po lidhen me çmime fikse.
Kundërshtim ka edhe për uljen e pragut të TVSH-së në 5 milionë lekë. Përfaqësuesit e biznesit argumentojnë se kjo do të prekë drejtpërdrejt dyqanet e vogla, zejtarët dhe shërbimet e lagjeve, duke rritur rrezikun që një pjesë e tyre të shtyhen drejt informalitetit.
Akuza për mungesë konsultimi me biznesin
Përtej taksave, biznesi po ngre pikëpyetje për procesin. Dhoma e Tregtisë Tiranë thotë se më 9 tetor i ka dërguar Ministrisë së Financave dhe Ministrisë së Ekonomisë dhe Inovacionit propozimet dhe rekomandimet e komunitetit të biznesit, por nuk ka marrë përgjigje.
Sipas këtij versioni, përmbajtja e paketës është mësuar nga media dhe nuk është zhvilluar asnjë takim konsultues me organizatat përfaqësuese. Ky pretendim e zhvendos debatin nga normat fiskale edhe te transparenca e vendimmarrjes dhe mënyra si ndërtohen politikat që prekin drejtpërdrejt tregun.
Çfarë kërkojnë organizatat e sipërmarrjes
Pro Export Albania, që përfaqëson interesat e sektorit prodhues dhe eksportues, paralajmëron se rritja e mëtejshme e barrës fiskale vjen në një periudhë kur ky sektor po përballet prej vitesh me zhvlerësimin e euros, rritjen e kostove, reduktimin e kapaciteteve prodhuese dhe humbjen e vendeve të punës.
Dhoma e Tregtisë kërkon pezullimin e ndryshimeve që rrisin normat tatimore deri në zhvillimin e një konsultimi me biznesin, ruajtjen e normave aktuale për tatimin mbi fitimin, TVSH-në standarde dhe pragun e TVSH-së, si edhe rishikimin e propozimeve për dividendin dhe turizmin. Po ashtu, ajo kërkon publikimin e analizës së ndikimit për investimet, punësimin, çmimet, konsumin, informalitetin dhe konkurrueshmërinë.
Në thelb, përplasja nuk është vetëm për përqindjet e taksave, por për koston reale që ato mund të kenë mbi ekonominë dhe për mungesën e një procesi konsultimi që biznesi e konsideron të domosdoshëm para çdo vendimi përfundimtar.
Paketa Fiskale 2027 po paraqitet kështu si një test jo vetëm për politikën tatimore, por edhe për mënyrën se si institucionet dëgjojnë ose anashkalojnë aktorët që preken drejtpërdrejt nga këto vendime.