Teherani duket se po teston një formulë të re negociuese me Uashingtonin, duke lënë të hapur, sipas raportimeve, një pezullim afatgjatë të programit të tij bërthamor, por pa pranuar çmontimin e plotë. Në të njëjtën kohë, nga Uashingtoni vijnë tone më kërcënuese, me Donald Trump që sinjalizon se presioni ndaj Iranit po rritet.
Trump rrit presionin: “Koha po mbaron”
Presidenti amerikan Donald Trump ka reaguar publikisht ndaj zhvillimeve, duke deklaruar në rrjetin Truth Social se “Irani duhet të veprojë, koha po mbaron”. Mesazhi erdhi pas një takimi me ekipin e tij të sigurisë kombëtare në klubin e tij të golfit në Virxhinia.
Sipas CNN, në diskutimet për hapat e ardhshëm lidhur me luftën dhe situatën rajonale morën pjesë zëvendëspresidenti J.D. Vance, sekretari i Shtetit Marco Rubio, drejtori i CIA-s John Ratcliffe dhe i dërguari special Steve Witkoff. Ky koordinim tregon se çështja po trajtohet në nivelet më të larta të administratës amerikane, ndërsa negociatat, sipas raportimeve, nuk janë ndërprerë.
Çfarë përmban propozimi i raportuar nga mediat
Agjencia Tasnim raporton se Irani ka paraqitur një propozim me 14 pika, i fokusuar te përfundimi i luftës dhe ulja e tensioneve. Deri tani, detajet nuk janë konfirmuar zyrtarisht në mënyrë të plotë nga palët, ndaj përmbajtja duhet lexuar me rezervë.
Sipas raportimeve të Al Arabiya, të mbështetura në burime jozyrtare, Teherani është i gatshëm të pranojë një ngrirje afatgjatë të programit bërthamor, por jo çmontimin e tij. Në këtë variant, rreth 400 kilogramë uranium i pasuruar do të transferohej në Rusi dhe jo në Shtetet e Bashkuara.
Armëpushim me faza dhe roli i Omanit e Pakistanit
I njëjti version mediatik thotë se paketa përfshin edhe një armëpushim në disa faza, si dhe hapje graduale të Ngushticës së Hormuzit. Në rast përshkallëzimi, roli garantues do t’u jepej Pakistanit dhe Omanit.
Në këtë pikë mbetet e paqartë sa i zbatueshëm është ky skenar dhe nëse palët kryesore janë realisht pranë një formule të pranueshme. Deri më tani kemi më shumë sinjale dhe raportime të ndërmjetme sesa një marrëveshje të qartë në tavolinë.
Hormuzi, leva tjetër e presionit të Teheranit
Ndërkohë, autoritetet iraniane kanë njoftuar krijimin e një strukture të re për administrimin e Ngushticës së Hormuzit, të quajtur Autoriteti i Ngushticës së Gjirit Persik.
Sipas njoftimit të raportuar, paralajmërohet edhe vendosja e një tarife për anijet që kalojnë në këtë korridor jetik energjetik. Lëvizja sugjeron se Teherani po mban të hapur edhe instrumente të tjera presioni në një nga pikat më të ndjeshme të tregut global të energjisë.
Për momentin, panorama mbetet e varur nga raportime mediatike dhe burime jozyrtare, ndërsa nga palët nuk ka ende një konfirmim të plotë publik për parametrat e ofertës.
Ajo që duket qartë është se negociatat po zhvillohen nën presion të shtuar politik dhe ushtarak, me Iranin që kërkon të ruajë hapësirën e vet bërthamore dhe SHBA-në që sinjalizon se koha për lëvizje po ngushtohet.